Bopinie -> Sint Maarten – OZB – Koopkracht

Kip kap kogel
Sìnt mit n vogel
Hier woont n rieke man
Dij ons wel wat geven kan
N appel of n peer
Kom hier t haile joar nait weer

Zoiets moet een groep leerlingen/leraren van school Ubbo Emmius Winschoten vast hebben gedacht na afloop van het gesprek, dat zij met de gemeente hadden over een te houden inzamelingsactie voor het eiland Sint Maarten. Die “rieke man” is in dit geval de gemeente Oldambt.

Wat is precies de bedoeling? Het eiland Sint Maarten is enige tijd geleden getroffen door een orkaan. Het Ubbo onderhoudt directe contacten met 2 verwoeste scholen op het eiland en wil graag helpen met de wederopbouw. Het in te zamelen geld gaat direct naar de scholen. Er zitten geen andere organisaties tussen. Er blijft niks aan de strijkstok hangen. Niet geheel toevallig wordt de actie op 10 en 11 november 2017 gehouden.

De gemeente vindt dit zo’n sympathiek plan dat zij per Oldambtster 1 euro beschikbaar stelt. Met 38.000 inwoners kom je dan op een bedrag van 38.000 euro. Moet bekennen dat ik daar toch wat moeite mee heb. De Nederlandse overheid wil 550 miljoen beschikbaar stellen en ook de EU is van plan om een zak met geld te geven. Aangezien dat uiteindelijk allemaal geld van o.a. de Nederlandse belastingbetaler is, geven de inwoners van het Oldambt dus 3x. Namelijk via de gemeente, de landelijke overheid en de Europese Unie.
Lijkt mij een beetje veel van het goede. Zeker voor een gemeente die tot de armste van het land behoort. Respect overigens voor de leerlingen die zich betrokken voelen bij dit project en helpen met de uitvoering.


De gemeente mag trouwens sowieso graag voor Sinterklaas spelen. Hier wat voorbeelden van dit jaar:

– Wielerronde Healthy Aging Tour > subsidie van € 16.240,-
– haalbaarheidsonderzoek kunstcentrum > subsidie van € 20.000,-
– kunstgrasveld WVV > € 650.000,- i.p.v. 450.000 euro

Uiteindelijk moet dat geld wel door iemand opgebracht worden en dat is meestal de burger.

Nu het ogenschijnlijk wat beter gaat met de economie, meent de gemeente dat zij gelijk weer een greep in de portemonnee van haar inwoners kan doen via de OZB. Die wordt in 2018 met 2% verhoogd. Ja, is het argument, om alle plannen van de gemeenteraad te kunnen realiseren, is extra geld nodig. Die 2% is niet zo veel, maar in de jaren daarvoor was het wel bingo. Zie onderstaande tabel.

 20102011201220132014201520162017
opbrengst
(miljoen Euro)
8,8148,82710,30410,26210,48311,55611,79711,797
percentage
verhoging
----0,1%16,7%-0,4%2,2%10,2%2,1%0%
Tabel 1 - OZB opbrengst 2010-2018 en jaarlijkse procentuele verhoging
(Bron: jaarrekeningen Oldambt + verordening Onroerende Zaakbelasting)

Ondanks dat de WOZ-waarde van de meeste woningen de afgelopen jaren flink gedaald is, hebben wij daar als belastingbetaler nooit iets van gemerkt, omdat de gemeente de daling van de woningwaarde voor zichzelf compenseerde door de tarieven te verhogen. Zakte bijvoorbeeld de waarde van een woning met 4% dan werd het belastingtarief met 4% verhoogd. Daarbij kwam nog de standaard jaarlijkse verhoging van 2% en soms nog een extra verhoging.

Uiteindelijk is de totale huizenbelastingopbrengst van de gemeente de laatste 8 jaar bijna iedere keer nog gestegen. Soms zelfs fors, zoals in 2012 (16%) en in 2015 (10%).

De tabel laat nog iets opmerkelijks zien. Wanneer een nieuwe gemeenteraad wordt gekozen (2010, 2014, 2018), wordt altijd in de eerste jaren het OZB-tarief flink verhoogd. Daarna niet meer, want bij de nieuwe verkiezingen willen de regerende partijen immers graag uw stem. Men gokt er op, dat u die extra verhoging dan waarschijnlijk al weer bent vergeten.

Daarom is percentage nu (2017) en in 2018 zo laag. Maar uiteindelijk is de afgelopen 8 jaar de OZB wel met ruim 33% gestegen.


Weliswaar draait de economie wat beter, maar dat leidt niet direct tot koopkrachtstijging van de Nederlandse huishoudens. Heeft u het idee dat de portemonnee de laatste jaren eerder leeg is? Wel, hier een mooie grafiek uit de Miljoenennota 2018 die dat gevoel bevestigt. Duidelijk is te zien dat de koopkracht al vele jaren stilstaat (blauwe lijn).

Koopkrachtontwikkeling 1997-2015 (bron: CBS-Statline)

Dit artikel heeft in ieder geval 1 oorzaak laten zien.

 

Aanvulling 16-11-2017
De 38.000 euro voor de Sint Maarten actie komt normaal gesproken uit de pot Onvoorzien. Deze bevat echter niet meer dan 8000 euro. Het resterende bedrag haalt de gemeente uit de reserves, de spaarpot dus.

 

Over Sint Maarten
Het eiland vormt samen met Saba en Sint Eustatius de zogenaamde kleine Antillen of Bovenwindse Eilanden. Het bestaat uit een Frans en Nederlands deel. Het Nederlandse deel telt ca. 39.000 inwoners. Sinds 2010 is het eiland zogenaamd zelfstandig binnen het Nederlands Koninkrijk. Het heeft een eigen parlement en eigen regering. Zelf de boel besturen valt nog niet mee gezien de 6 regeringen die het in 7 jaar heeft versleten.

Die zelfstandigheid vormt nu een sta in de weg om de echte slachtoffers van orkaan Irma, de meest kwetsbare burgers, adequaat aan onderdak te helpen. Nederland is bereid 550 miljoen in een wederopbouwfonds te storten. Zij verbindt daar twee voorwaarden aan: de oprichting van een ‘integriteitskamer’ die al twee jaar door de autoriteiten in Philipsburg wordt opgehouden en de inschakeling van de Koninklijke Marechaussee en Douane bij de grensbewaking. Beide voorwaarden zijn door minister-president William Marlin verworpen. Hij en zijn kabinet ervaren het als een aantasting van hun autonomie. De miljoenen uit Nederland zijn welkom, maar niet als er pottenkijkers meekomen.

 

Over Bopinie: dat is een kort, op persoonlijke titel geschreven opiniestuk.

Bopinie -> Dossier Hema-terrein/bibliotheek – geheugenverlies raad

De Oldambtster politiek heeft maandagavond (25-9-2017) de eerste stap gezet naar het mogelijk slopen van de oude bibliotheek en ombouwen van de 1e verdieping van de Hema tot ambtenarenkantoor. Daarnaast werd een voorstel ingediend en aangenomen om te onderzoeken of in het nieuwe complex ook de raadszaal kan worden ondergebracht.

Ik kreeg onmiddellijk visioenen van de sloop van de Klinker en Muziekschool. En het drama rond de bouw van het Cultuurhuis. De parallellen liggen voor de hand. Het plan moet nog uitgewerkt worden, maar inmiddels is het eerste wijzigingsvoorstel al ingediend. Weliswaar zal het nieuwe ambtenarenkantoor zeker geen tientallen miljoenen gaan kosten, maar het zullen er al gauw enkele miljoenen zijn.

In diezelfde raadsvergadering van 25-9 stelde de VVD vragen over de extra kosten van het kunstgrasveld van WVV (eerst 4 ton, uiteindelijke 6 ton). Terecht dat zij zich druk maakt om dat enorme bedrag voor een kunstgrasveld, maar het is wel erg wrang dat vervolgens een raadsmeerderheid blijkbaar al weer vergeten is, dat de huidige raadszaal naast de Tramwerkplaats een paar jaar geleden voor ruim € 156.000 is verbouwd (€ 140.000 verbouw en later nog eens € 16.000 voor akoestische aanpassingen). Niet alleen is de raad kort van geheugen, ook heeft zij totaal niets geleerd van de organisatorische puinhoop, die de bouw van het Cultuurhuis heeft gekenmerkt.

Weet u het nog? Het gebouw zou meerdere parkeerdekken krijgen. Niets van terechtgekomen. Langs de kant van de Ludensweg zouden appartementen komen. Niks van terechtgekomen. De Ludensweg zou worden doorgetrokken naar de Stikkerlaan. Niks van terechtgekomen. Wel of niet een manifestatiehal en waar moet die dan komen. Niks van terechtgekomen, maar wel op voorhand € 500.000 aan bouwer Benus overgemaakt.
Het Cultuurhuis zou zonder subsidie draaien (burgemeester Smit in DvhN van 27-06-2011). Haha. Het was eerst € 730.000 en is vervolgens in alle stilte met 2 ton verhoogd naar € 930.000 op 29-11-2016.

Spreekwoorden zeggen “besturen is vooruitzien” en “je kunt leren van het verleden”. En wat zeiden de politici tijdens de bespreking van het door het college van B & W opgestelde evaluatie-rapport over de bouw van het Cultuurhuis? Volgens coalitiepartijen SP, PvdA, PvhN en CDA en oppositiepartijen ChristenUnie en Fractie Van der Wal geeft het interne rapport een voldoende beeld van de lessen die geleerd moeten worden voor de toekomst.”

Hou dat in uw achterhoofd wanneer u weer een stuk over de plannen rond het Hema-terrein leest.

Over Bopinie: dat is een kort, op persoonlijke titel geschreven opiniestuk.

Sloop bibliotheek Modastraat

Sommige artikelen op deze website zijn geschreven uit boosheid. Meestal vanwege domme uitspraken/beslissingen van mensen zoals politici.
Onlangs was het weer raak. Ik verslikte me bijna in mijn ontbijt toen ik de krantenkop las over de mogelijke sloop van de oude bibliotheek (Johan Modastraat 5) naast het gemeentehuis. [DvhN – 25-07-2017]

Historie bibliotheek Modastraat
De bieb werd in 1977 gebouwd en mag zondermeer een markant gebouw worden genoemd. Dat geldt voor zowel binnen- als buitenkant. Je kunt er heerlijk ronddwalen en je verstoppen in de vele hoekjes die het pand telt. In de biebperiode was het een perfecte plek voor wie zich even met een boek of tijdschrift wilde terugtrekken. Wel zou het van binnen opgeknapt moeten worden. Het heeft van binnen veel schoon metselwerk wat inmiddels nogal gedateerd oogt. Ga bijvoorbeeld sommige muren verven en andere stucken.
Natuurlijk valt over smaak te twisten, maar Winschoten kent de laatste 50 jaar maar weinig architectonisch opvallende gebouwen. En als ze er zijn, worden ze afgebroken zoals de Klinker en de Muziekschool. Los van de kapitaalsvernietiging, is het historisch besef van mensen die zulke beslissingen nemen, dat van een pinda. Helaas liepen en lopen er veel van dergelijke mensen rond in Winschoten. Voor wie wil zien hoe mooi Winschoten er vroeger uitzag, is het genieten van de facebookpagina over de Visserdijk. Gaat inmiddels ook over andere delen van Winschoten. Een uitstekend initiatief van Addy “piano” Adams.


Bibliotheek in Cultuurhuis
De huidige bibliotheek is sinds 2015 ondergebracht in cultuurhuis de Klinker. Waarom is mij niet duidelijk. Het is te danken aan een initiatief van de PvdA. Het heeft geen enkel raakvlak met wat zich in de rest van het gebouw afspeelt. Het naastgelegen, voormalige kantongerechtsgebouw (nu gezondheidspost) was in mijn ogen een perfecte plek voor de bieb geweest. Alles gelijkvloers, dus ook goed bereikbaar voor mensen die slecht ter been zijn en moeders met kinderwagens. Nu moet je voor de jeugdafdeling naar de 1e verdieping. De volwassenen afdeling bevindt zich aan beneden aan de rotondekant. Dat was een mooie plek voor een horecazaak geweest.


Bijdrage bouwkosten Cultuurhuis
Toen de plannen voor de bouw van het Cultuurhuis werden opgesteld, was lange tijd onzeker of de bieb ook mee zou verhuizen. Het gebouw was eigenlijk te groot als bibliotheek. Daarom werden al jarenlang  diverse ruimtes aan anderen verhuurd, zoals het Cultuurhistorisch Centrum Oldambt (CHC). In de eerste plannen van het Cultuurhuis werd er nog van uitgegaan, dat de verkoop van het bibliotheekgebouw zo’n 2,5 miljoen euro zou bijdragen aan de bouwkosten. Uiteindelijk is daar niets van terechtgekomen, omdat er geen koper voor te vinden was.
Na de verhuizing van de bieb in 2015 naar het Cultuurhuis is het CHC achtergebleven, terwijl de rest van het gebouw in beheer is bij anti-kraakbedrijf Carex. Die verhuurt ruimtes aan verschillende organisaties, waaronder moskee Alsahaba en jongerenwerk Jimmy’s.
Een andere gebruiker van het pand is stichting Oud Winschoten, die zich inzet voor behoud van het Winschoter erfgoed. Blijkbaar valt de bibliotheek daar niet onder.  Ipv zich in te zetten voor behoud van het gebouw zeurt men bij de gemeente nu al om een nieuw onderkomen. Het op schoot zitten bij de gemeente (pardon, samenwerken met de gemeente), is blijkbaar belangrijker dan zich inzetten voor het behoud van iets relatiefs oud. Over een paar op een bijeenkomst murmelen bij oude foto’s over hoe mooi het vroeger was, is dan het enige wat nog rest.


Kosten huisvesting en ambtenaren
In 2010 zijn de gemeenten Winschoten, Scheemda en Reiderland in het kader van een herindeling samengevoegd. De gemeenteraad vond het destijds belangrijk dat alle ambtenaren in 1 gebouw zouden werken. Nu werken zij in verschillenden gebouwen verspreid over de gemeente. Dat kan soms wat onhandig zijn, maar met moderne communicatiemiddelen zijn veel problemen op te lossen.
Voorlopig wordt vastgehouden aan een groot gemeentekantoor voor alle ambtenaren die dan in de grootste kern zou moeten staan. Dat is dus Winschoten. Maar alle medewerkers van de 3 voormalige gemeenten passen niet in het bestaande gemeentehuis. Zelfs niet nu eindelijk het CBR vertrokken is. (Nooit begrepen wat een dergelijke semi-commerciële organisatie in het gemeentehuis te zoeken had.)

Oldambt telt ca 38.000 inwoners. Bij de gemeente waren in 2016 gemiddeld 320 personen werkzaam.

Jaar2013201420152016
Vast personeel345321310320
Gemiddeld aantal FTE's per jaar; bron jaarverslag 2016

Het meest voor de hand liggend is daarin flink snoeien. Dat bespaart een hoop m2 en geld. Economisch gezien heeft het gros van de ambtenaren geen toegevoegde waarde. Sterker nog, ze kosten vooral geld en traineren met hun regels burgers en bedrijven.
Helaas gaat zoiets niet gebeuren, dus moeten er andere oplossingen worden bedacht.

Winschoten – Garst 1 – dependance gemeentehuis

Scheemda – Brugstraat 2 – dependance gemeentehuis

Een aantal ambtenaren werkt nu in het voormalige gemeenthuis van Scheemda. In Winschoten werkt een deel op de Garst. Wat is er op tegen om ze daar te laten zitten? Eén van de klachten van burgers bij een herindeling is dat alles geconcentreerd wordt in de grootste plaats. Hoe klein misschien ook, maar de aanwezigheid van een groep mensen werkzaam in een buitenplaats zorgt toch voor een stukje bedrijvigheid. Ook voorkomt het dat een gebouw leegstaat en misschien verpaupert. Nu wordt het gebouw onderhouden en dat is uiteindelijk goed voor het aanzicht van de omgeving. Daarnaast moeten de mensen voorzien worden van een natje en droogje, ze maken in de pauze een wandeling en doen bij de lokale supermarkt inkopen, want men is toch al in de buurt. Kortom, hoe bescheiden misschien ook, het geeft wat reuring en je laat als politiek zien, dat een kleine kern ook meetelt.


Kosten huisvesting+salarissen ambtelijk apparaat
Wij zijn wij als Oldambtster belastingbetalers nu kwijt aan salarissen, bureaus, koffieautomaten en een dak waaronder alles kan staan en iedereen zijn werk doet?

Jaar2013201420152016
Personeelskosten24,023,222,223,1
Huisvesting2,42,23,13,3
----------------- ----------------- ----------------- -----------------
Totale kosten ambtelijk apparaat29,828,729,030,5
bron: jaarrekeningen 2013-2016 (bedragen in miljoenen euro's)
Opm: De landelijke overheid verandert nog wel eens de regels die bepalen hoe de kosten van het ambtelijk apparaat moeten worden berekend. Betekent dat als je de regels van 2016 los laat op voorgaande jaren, daar andere (lagere) getallen uitrollen. Dat is echter niet correct, want de kosten die in het verleden zijn gemaakt, kun je niet terugdraaien.
Zo tellen de bestuurskosten vanaf 2016 niet meer mee. Betekent dat het bedrag dus te laag is. Tel er maar ca 0,8 miljoen bij op.


Loopbrug tussen gemeentehuis en Hema
Wanneer het gemeentehuis te klein is, ligt het voor de hand, om te onderzoeken of het mogelijk is om in de naastgelegen bibliotheek het gemeentelijk personeel onder te brengen. Dat schijnt echter niet zo eenvoudig te zijn. Mensen met een raket naar de maan sturen is geen enkel probleem, maar volgens “deskundigen” is het vanwege hoogteverschillen niet mogelijk om beide gebouwen met bijvoorbeeld een loopbrug of tunnel te verbinden. (Is mij althans ooit door een gemeenteambtenaar vertelt.)

Inmiddels zijn weer nieuwe argumenten bedacht waarom het ongeschikt zou zijn als ambtenarenkantoor. Het gebouw is te oud, de indeling is onhandig en de exploitatiekosten zijn te hoog. Ook zouden zijn de kosten van onderhoud te hoog zijn.

Het zijn allemaal kulargumenten. Onlangs zijn de kamers van de burgemeester en de wethouders in het oude deel van het stadhuis (Langestraatkant, bouwjaar 1896) voor meer dan een ton opgeknapt. Daar heeft niemand over gemekkerd en dat is ook terecht. Het is onderdeel van de Winschoter historie. De bibliotheek is weliswaar amper 40 jaar oud, maar hoort daar zeker ook bij.

Te pas en te onpas worden adviesbureaus ingeschakeld, maar blijkbaar is dat hier niet nodig. Dat geeft wel te denken.

Maar hoe stoppen we nu alle ambtenaren in het gemeentehuis? Gelukkig hebben de plannenmakers van de gemeente een aantal geniale oplossingen bedacht.
De voorkeursvariant (nr 4, verderop meer info) van met name wethouder Broekhuizen, is slopen van de bibliotheek. Dat ziet er als volgt uit.
We breken de op nog geen 10m afstand van het gemeentehuis staande bibliotheek af (eigendom gemeente) en brengen de ambtenaren onder op de bovenverdieping van de Hema die zeker 100m verderop staat. Vervolgens verbinden we beide gebouwen met een loopbrug, een soort mini blauwe loper, en klaar is kees. Weliswaar moeten er nogal wat bouwkundige aanpassing aan het Hema-gebouw worden uitgevoerd, zoals ramen, maar dat komt vast wel goed. De Hema-eigenaar is al vele jaren van plan om het zwaar gedateerde gebouw te moderniseren en misschien is dit het moment om dat plan eens door te zetten.

Het opmerkelijke is, dat de gemeente sinds 2016 eigenaar is van de Kijkshop. Die zit in hetzelfde gebouw als de Hema. Aangezien de Hema graag alles gelijkvloers wil hebben, kan dat prima door de Kijkshopruimte er bij te trekken. Het plan is dan om de 1e verdieping te ruilen tegen de Kijkshop.

Groningen – loopbrug tussen oude en nieuwe stadhuis (foto RCE)

Een mooi voorbeeld hoe het vooral niet moet, was te vinden in de stad Groningen. Daar waren het oude en nieuwe Stadhuis op de Grote Markt d.m.v. een loopbrug met elkaar verbonden.


Toekomstplannen Hema-terrein
Het mogelijk slopen van de bibliotheek staat niet op zich, maar vormt onderdeel van een groter plan.
Het parkeerterrein achter en naast de Hema, de voormalige supermarkt De Boer en de Kijkshop zijn sinds 2016 in handen van de gemeente. Zij heeft het gekocht van projectontwikkelaar Mestemaker. Die heeft in het verleden voor het gebied talloze plannen ontwikkeld, maar daar is om diverse redenen nooit iets van terechtgekomen. Nu heeft de gemeente in principe de handen vrij om het terrein naar eigen inzicht te ontwikkelen.

In het verleden (2007, gemeente Oldambt bestond nog niet) zijn daar ook al wat schetsen van gemaakt. Afgaande op de woorden van wethouder Broekhuizen, lijkt zij deels terug te vallen op die ideeën. Die wil ik u zeker niet onthouden, omdat het een aardig inkijkje geeft in de gedachtewereld van de plannenmakers.
Destijds had men zelfs nog het plan om een straatje met extra winkels aan de achterkant van de Hema aan te leggen. Dankzij dat straatje en eventueel pleintje zou het gemeentehuis wat meer zichtbaar worden volgens de plannenmakers. Is maar de vraag hoe zinvol dat is. Dat gedeelte van het gemeentehuis is gewoon een kantoorgebouw. Is niet mooi of lelijk, maar puur functioneel. Je gaat er niet voor de lol naar toe, alleen voor een zakelijke reden als paspoort ophalen. Het zou ook prima op een bedrijventerrein kunnen staan.

Het meest bizarre idee wil ik toch even laten zien. Hierbij was sprake van een 12-verdiepingen tellende woontoren op de plek van de Hema. Iemand die zoiets bedenkt, heeft werkelijk geen enkel gevoel voor stedelijke bebouwing en toont een beschamend gebrek aan respect voor de historie van het Winschoter stadscentrum. Er was zelfs een bureau bij betrokken wat zich stedebouwkundig noemt (HKB Groningen).

Voorbeeld uit 2007 van invulling Hema-terrein

Nog een voorbeeld uit 2007 van invulling Hema-lokatie zelf


Plannen anno 2017

Wat de nieuwe plannen betreft, hebben wethouder mevrouw Broekhuizen en co 4 varianten bedacht.

1 – Alleen slopen supermarkt. Verder blijft alles zo als het is. Ook de bibliotheek blijft.

2 – Slopen supermarkt en bibliotheek.

3 – Als 2 + bouw nieuw winkel naast Hema en deels bouw kantoorruimte op huidige parkeerterrein achter winkels. Zie schets Dommeringplaats model A2.

Dommeringplaats model A2

4 – Idem als 3, maar minder kantoorruimte op huidige parkeerterrein. Wel wordt bovenverdieping Hema ingericht als kantoorruimte. Zie hieronder voor schets Dommeringplaats model A.

Dommeringplaats model A

De voorkeur van het college van B & W gaat uit naar variant 4. De gemeente noemt de schetsen trouwens Dommeringplaats. Dat is een mooie verwijzing naar Hotel Dommering die daar ooit gestaan heeft. Op die schetsen zijn de bibliotheek en voormalige supermarkt De Boer al gesloopt.
Aan de rechterkant (rood omkaderd) komen woningen te staan. Voor die woningen loopt een nieuwe weg langs, die de Modastraat met Schönfeldplein verbindt.
Achter de Hema wordt een dubbele rij bomen geplant. De eerder genoemde loopbrug die gemeentehuis en Hema verbindt loopt achter de bestaande winkels (Readshop, Jeansshop) langs.
Een ernstige misser in de plannen is het verdwijnen van parkeerplaatsen.


Verdwijnen parkeerplaatsen achter de Hema
Wanneer het terrein achter en naast de Hema grotendeels zou worden bebouwd, komen belangrijke parkeerplaatsen te vervallen. Voor snel een boodschapje doen, is dat terrein zeer belangrijk. Doordeweeks staat het aardig vol en op de zaterdag zelfs helemaal. Wanneer je als gemeente probeert een compact winkelcentrum te creëren, zul je ook moeten zorgen voor parkeerplaatsen in de nabijheid.

Hoe een aantrekkelijk en goed functionerend winkelgebied er uit moet zien, weten ze heel goed bij adviesbureau Broekhuis Rijs. De gemeente huurt dit gerenommeerde adviesbureau regelmatig in. In 2012 heeft het bedrijf een rapport [link hier] over het Winschoter winkelbestand opgesteld. Dat zeer leesbare en nog steeds grotendeels actuele rapport zegt over het Hema-terrein en omgeving (pag. 35) het volgende:

“Op de kop van het gebied is op het terrein naast de Hema onlangs (rapport is van 2012, GvdL) meer parkeergelegenheid gekomen; een sterk bronpunt (aanleverpunt bezoekers) aan deze zijde van het centrum is belangrijk voor het functioneren van het centrumgebied.”

En op pag 38:
“Naast een duidelijk kernwinkelgebied met trekkers op de juiste locaties zijn de bronpunten van wezenlijk belang voor het functioneren van het centrum. In de situatie van het gewenste compacte kernwinkelgebied is dat niet anders. Direct rondom het centrum dienen grotere parkeermogelijkheden aanwezig te zijn en in de rand daaromheen kan gratis worden geparkeerd.”

Het plan om parkeerruimte op te offeren voor woningbouw en kantoorruimte voor ambtenaren, is dus volledig fout.


Suggesties

Tot slot nog wat suggesties.

Suggestie 1 – Nieuwbouw naast de Hema

In het krantenartikel waarin over de mogelijke sloop van de bibliotheek werd geschreven, kwam ook de invulling van de ruimte (nu parkeerterrein) naast de Hema aan de orde. Ooit stond daar het gebouw van de NMB. Nu mompelde de wethouder iets over een gemeentewinkel. Daar zit toch niemand op te wachten. Verkoop dat stuk grond en zet er een horecazaak op, bijvoorbeeld een grand-cafe of brasserie. Het is een perfecte locatie en zeer geschikt voor een terras. Vrijwel de hele dag zon. De plek om te kijken en gezien te worden. Met het verdwijnen van Hotel de Nederlanden zit er op die centrumplek niks meer op horecagebied. (Een automatiek is toch een heel ander iets.)

Suggestie 2 – serre Hema

Als de Hema toch verbouwd wordt, bouw dan aan de zijkant (Schönfeldpleinkant) een serre die dienst doet als koffiebar. De doorgang tussen Hema en DA-drogist is nu sfeerloos breed. Daar kunnen best wat meters af. Maar zorg dan wel voor een echt mooi serre, zoals hieronder. Mevrouw BOB en ik hebben daar ooit koffie gedronken. (Daarna was ons geld op.)

Zeist – serre hotel Figi

Suggestie 3 – Alternatief ambtenarenkantoor

Als de ambtenaren toch in het Winschoter centrum moeten blijven, is het misschien een idee om het parkeerterrein achter het gemeentehuis te bebouwen. Het parkeerterrein blijft, maar de huisvesting begint op de 1e verdieping. Het is een relatief goedkope bouwmethode, omdat je alleen een partij heipalen hoeft te slaan. Er komt geen kelder onder, want dat is duur. De nieuwbouw is eenvoudig met het bestaande gebouw te verbinden. Ook kan op die plek een stijlvollere entree naar het gemeentehuis worden gerealiseerd.
Ook het ’t Rond zou zeer geschikt zijn als gemeentehuis. Als winkelcentrum is het de zoveelste historische vergissing op die plek. Haal je ook gelijk een heleboel m2 winkelruimte uit de markt.

Parkeerterrein achter gemeentehuis

Suggestie 4 – Toekomst bibliotheekgebouw

Ook al zou de bieb ongeschikt zijn als werkplek voor ambtenaren en is het moeilijk er een koper voor te vinden (is alles trouwens een kwestie van vraagprijs), dan is dat nog steeds geen reden om ‘m af te breken. Bij het minste of geringste wordt een adviesbureau ingehuurd, maar dat is bij mijn weten hier niet gebeurt.

Ja, wordt gezegd: “het gebouw is niet zo energiezuinig en het tocht er.” Het gebouw heeft als energielabel C. Dat is helemaal niet zo gek. Dat het er kan tochten is niet onlogisch. Het is van binnen een open gebouw. Als er ergens een buitendeur of raam wordt opengezet, ontstaat al gauw een luchtstroom door het hele gebouw. Denk maar eens aan een lange gang in een gebouw. De brandweer wil niet voor niks dat er brandvertragende deuren in zo’n gang worden geplaatst.

Wat een mogelijke toepassing zou kunnen zijn, is het gebouw verhuren als bedrijfsverzamelgebouw voor startende ondernemers. Dat verhuren moet dan gebeuren door een persoon die het hele gebouw zelf weer van de gemeente huurt. Alsjeblieft geen bemoeienis van de politiek of ambtenaren. En dan wel graag serieuze, commerciële bedrijven i.p.v. mensen die zichzelf als artistiek of kunstenaar zien en een ander de rekening laten betalen zoals in de voormalige LTS is gebeurd.

Het gebouw kun je opsplitsen in verschillenden verhuurbare segmenten. Deze delen kun je m.b.v. glazen wanden en deuren isoleren, zodat de tochtstromen ook grotendeels verdwijnen. Dankzij het glas houd je toch de openheid van het gebouw in tact. De gedachte is enigszins het Big Building idee zoals dat in de stad Groningen is gedaan met het voormalige Postsorteercentrum achter het hoofdstation. [link hier]

Mocht het gebouw veel ict-achtige bedrijven aantrekken, is de Big Beep een mooie naam. [uitleg: beep = Engelstalig voor korte piep, zoals bijvoorbeeld een computer/smartphone die maakt. Ook is beep de fonetische klank van bieb (bibliotheek)]. Het sluit ook aan op het idee van de gemeente om een internationaal onderwijsproject op te starten voor studenten (EDRiT). Die projectorganisatie zou prima in de Big Beep passen.
Qua organisatie is het niet de bedoeling dat de gemeente zich er mee bemoeit. Zij verhuurt alleen het gebouw aan een organisatie die haar eigen gang gaat


Slot
Zoals dit artikel laat zien, is het slopen van de bibliotheek en bebouwen van het parkeerterrein achter de Hema een slecht plan. Het is een vervolg op het zogenaamde actieprogramma Versterking Binnenstad. In het kader van dat plan is de afgelopen jaren maar liefst 26 miljoen euro in de binnenstad geïnvesteerd. Wanneer je kijkt hoe dat geld besteed is (slopen verkeerde gebouwen, zoals de C1000, waardoor winkels in dat gebied de gevarenzone komen en mogelijk moeten sluiten, Oldambtplein gevaarlijkste rotonde van Winschoten), kun je rustig spreken van 1 van de grootste financiële debacles van de afgelopen jaren. Ik kom daar in een uitgebreid artikel nog op terug. Hier nog 1 voorbeeld waarom die 26 miljoen grotendeels verkeerd besteed zijn.

Voormalige videotheek Torenstraat – foto Google streetview

Het zogenaamd uit de markt halen van vierkante m2 winkelruimte blijkt in de praktijk te ontaarden in verspilling van belastinggeld.
Een prachtig voorbeeld is de voormalige videotheek in de Torenstraat [foto]. Het pand is door de gemeente voor 180.000 euro aangekocht en gesloopt. Nu ligt er een braakliggend stuk grond en is het lelijke pand wat er achter stond volledig in het zicht. De eenheid in bebouwing is verbroken. Het aanzicht van de straat is weg met zo’n rare open plek tussen de huizen. (Schuin aan de overkant is net zo’n “gat” (toekomstige stadstuin). De enige die hier beter van is geworden, is de pandeigenaar. In de goede jaren heeft deze hier een boterham verdient, maar als het slecht gaat, mag de belastingbetaler er voor opdraaien. Dat kan toch niet de bedoeling zijn. Kom dan met een herbouwplan voor bijvoorbeeld appartementen. Of had het bestaande pand omgebouwd. Is op andere plekken in de Torenstraat wel gebeurd.

Wordt vervolgd.

Houdoe wethouder Van den Aker

Tot verrassing van vriend en vijand stopt wethouder mevrouw Van den Aker op 1 augustus 2017 als wethouder. Officieel had zij nog tot de gemeenteraadsverkiezingen in 2018 aan moeten aanblijven, maar wegens persoonlijke redenen gooit ze de handdoek in de ring.
Voor BOB een goede reden om eens kritisch naar een aantal door haar gerealiseerde zaken te kijken. Dat gebeurt in een niet helemaal willekeurige volgorde.


Achtergrond

De wethouder woont sinds 1997 in het Oldambt (Finsterwolde). Zij is van oorsprong een Brabantse biggenboerin (klinkt misschien wat onaardig, maar is een mooie alliteratie). Met haar echtgenoot en zoon bestiert zij een varkensmesterij in Oostwold. Voor een efficiënte bedrijfsvoering moet een boerenerf een werkterrein zijn zonder hinderlijke obstakels als bomen en struiken. Kortom een vlak, open terrein. Daar is op zich niks mis mee.


Marktplein

Marktplein Winschoten

Helaas meent zij die opzet ook te moeten toepassen op de inrichting van Winschoten, waardoor regelmatige nieuwe kale, steense gebieden ontstaan.

Juist groen geeft sfeer, maar dat wordt nou net weggehaald. Denk maar eens aan de laatste herbestrating van het marktplein in 2009. De boompjes die bij de vorige reconstructie in 1990 waren geplant en nu een mooie omvang hadden gekregen, werden weggehaald. Dat is overigens uitgevoerd onder verantwoordelijkheid van Van den Akers voorganger wethouder Harry Jansema (VVD). Ondanks de ruim 2 miljoen euro kostende herinrichting is het nog steeds een zielloos plein. Volgens de gemeenteraad moest het marktplein de huiskamer van Winschoten worden! Maar daar is niets van terechtgekomen. Het is een gemiste kans van mevrouw Van den Aker dat zij in haar 7 jaar wethouderschap dat niet heeft opgepakt. Die malle goten, die er voor zorgen dat het slecht fietsen en lopen is op het plein, beginnen massaal omhoog te komen, wat tot gevaarlijke situaties leidt. En waar is nou toch dat groen gebleven? Leuk dat er bankjes naast de kerk staan, maar als de zon fel schijnt, ga je daar echt niet zitten. Hoe het ook kan, laat de foto hieronder zien.

Zwolle – Grote kerk plein (foto Google streetview)

Waarom wordt bijvoorbeeld op de plek van het afgebrande pand van “koekje Bouman” geen terras aangelegd? Het is de enige plek op het plein waar je de hele dag zon hebt. Plant er een grote boom en maak een hoekje met wat speeltoestellen voor kinderen.

Belangrijke ambtenaren op de achtergrond.
De wethouder wordt bij haar beleidswerk ondersteunt door diverse ambtenaren. Met name als het gaat om de inrichting van stad en landschap heeft een bepaalde ambtenaar nogal veel aanzien. Ook Van den Aker is gecharmeerd van mans ideeën. Zoals veel ambtenaren woont hij niet in het Oldambt (Emmen) en ziet dus niet in z’n eigen tijd de “chaos” die zijn hersenspinsels aanrichten in de gemeente. (Even voor alle duidelijkheid. De wethouder en raad zijn uiteindelijk verantwoordelijk. Zij zijn de echte boosdoeners.)  Aan invloedrijke ambtenaren zal ik overigens nog eens een apart artikel wijden.


Camperplek in Blauwestad

Op plek waar voorheen de Rode Rups (infocentrum) stond in de Blauwestad, is nu een camperplaats gecreëerd. Ook hier weer hetzelfde verhaal. Een grote parkeerplaats zonder enige groen of bomen.

Camperplek Blauwestad

Waarom overigens wel campers, maar geen tenten?
Het bizarre is nog wel, dat deze camperstaplaatsen met gemeenschapsgeld zijn aangelegd, waarmee de gemeente vervolgens een aantal jaren particuliere campings zat te beconcurreren.
Alhoewel het met die concurrentie ook wel weer meeviel. Het aanleggen heeft namelijk veel geld gekost en aangezien de gemeente wettelijk een kostendekkend tarief moet hanteren, kostte een overnachting tot voor kort 20 euro. Bij de jachthaven in Midwolda kost een overnachting op een particulier terrein maar de helft.
Inmiddels is de camperplaatst overgenomen door het Midwolmer bedrijf wat ook al actief is in de plaatselijke jachthaven en zijn de tarieven gehalveerd. Mijn punt is dat hier veel belastinggeld weggegooid is. De aanleg van 10 camperplaatsen kostte bijna € 24.000,-. Het is geen gemeentelijke taak om camperplaatsen aan te leggen en die vervolgens weer te verhuren aan een ondernemer.


Publiq

Publiq was de in 2002 geprivatiseerde buitendienst (o.a. groenbeheer en afval) van de gemeente Winschoten. Achteraf was dat privatiseren blijkbaar toch niet zo’n goed idee, want 10 jaar later werd Publiq opgeheven en de medewerkers weer ondergebracht bij (nu) de gemeente Oldambt. Hoe zat dat ook alweer?

In 2002 vonden CDA, PvdA en VVD van de gemeente Winschoten het een goed idee om de afdeling groen onder te brengen in een aparte, geprivatiseerde organisatie. Met name wethouder Janine Plugge-Roelfsema (PvdA) maakte zich daar nogal sterk voor. De nieuwe organisatie werd Publiq genoemd en ondergebracht bij Essent. In 2006 verkocht Essent Publiq al weer en wel aan Synergon. Na fraude en forse verliezen wilde Synergon wel van Publiq af. Het resultaat is bekend. De Oldambtster belastingbetalers mochten voor de miljoenen verliezen opdraaien.

Wat heeft mevrouw Van der Aker hier mee te maken? De privatisering en verliezen hebben zich immers voor haar aantreden als wethouder afgespeeld. Daarover kan haar niks verweten worden. Waar het echter misgaat, is het afhandelen van de verliezen en het geven van openheid van zaken.
Het opheffen van Publiq en onder te brengen bij de gemeente heeft de Oldambtster inwoners minstens 2,2 miljoen euro gekost (bron: jaarrekening gemeente Oldambt 2011).

Buitenkant Raadszaal Renselkade Winschoten

De gemeenteraad heeft in 2012 in een besloten vergadering uitleg gekregen van de wethouder. (De democratie stond zogezegd even stil.) Van den Aker had er geen behoefte aan om in het openbaar uit te leggen hoe Publiq destijds functioneerde. Ook was er volgens haar sprake van een geheimhoudingsplicht. Huh, de gemeente geeft zomaar 2,2 miljoen euro weg, maar de burger mag niet weten waarom. Hoezo geheimhoudingsplicht? Naar wie toe? En wie heeft die afspraken gemaakt? En waarom? Wie wordt hier beschermd? In plaats van door te pakken, liet ook hier de gemeenteraad zich weer eens met een kluitje het riet in sturen. Zou een prima onderwerp zijn voor een WOB-procedure.


Oldambtplein 1 – rotonde

De fouten die bij winkelcentrum ’t Rond zijn gemaakt voor wat betreft de aankleding van de omgeving (o.a. Israëlplein), namelijk het bijna volledig ontbreken van groen zijn in nog ernstiger mate terug te vinden rond het Oldambtplein.

Winschoten Oldambtplein

Het hele gebied is voornamelijk rood/roestbruin. Dat geldt niet alleen voor de muren van de Klinker, maar ook voor de bestrating, banken en plantenbakken. Wat vooral opvalt, is het bijna volledig ontbreken van groen als struiken en bomen. Voor de reconstructie was het plein aan de winkelkant omzoomd door grote bomen. Helaas zijn die allemaal verdwenen. Een gemiddeld industrieterrein is een stuk kleurrijker.

Winschoten Oldambtplein

Qua verkeersveiligheid is het drama. Door de onduidelijke routering is het plein het onveiligste terrein van Winschoten geworden. In ambtelijk jargon heet het een shared space, maar eigenlijk is dat een synoniem voor verkeerswetteloosheid. Degene die het hardst rijdt, heeft voorrang. Of het nou om de oversteekplaats voor voetgangers gaat of de wandelzone rond het plein, wie het brutaalst is, is de winnaar. Wie bedenkt het trouwens om lantaarnpalen midden op het “fietspad” te plaatsen [zie foto hierboven]? En banken die tegen datzelfde fietsgebied aanliggen?  Waarom zou je op een bank gaan zitten, waar fietsers op een halve meter afstand voorbij scheuren? Mensen met lange benen die het aandurven op een bank te gaan zitten, moeten erg voorzichtig zijn. Een fietser rijdt er zo tegenaan. Hoge banken tussen oversteekplaats voetgangers plaatsen is vragen om problemen. Waarom zijn daar eigenlijk banken neergezet? Niemand gaat toch op een bankje zitten tussen 2 drukke wegen in.

Ook de parkeerplaats achter de Klinker is verboden voor groen. Kijk de kunst eens af in andere plaatsen. Ja, groenonderhoud kost geld. Maar kies je voor een leefbare stad of een steenwoestijn.

Oldambtplein 2 – fontein

Oorspronkelijk zou er helemaal geen nieuwe fontein komen, maar na talloze protesten is er dan toch een grote steen met blauw lampje neergezet waar water uitloopt. Kostte slechts € 267.500,-. We mogen het overigens geen fontein noemen, maar een waterwerk.  Vergelijk dat eens met de originele fontein ! (Kon overigens geen foto vinden waar die wel volop staat te spuiten.)

Winschoten fontein Oldambtplein (vroeger)

Maar of het nu om de verkeersveiligheid gaat of de inrichting van het plein, volgens mevrouw Van den Aker is er niks aan de hand en ziet het er allemaal prachtig uit.


Karaf

De gemeenten Winschoten en Scheemda hadden beide een onderscheiding voor een burger of organisatie die zich verdienstelijk had gemaakt voor de gemeenschap. De Johan Poppenprijs was een particulier initiatief (Radio Winschoten), terwijl de Scheemder prijs door de gemeente werd georganiseerd.

Met de komst van de gemeente Oldambt zijn beide prijzen helaas verdwenen. Om dat gemis op te vangen, bestaat sinds enkele jaren de Oldambtster karaf. Een prijs die uit de koker van mevrouw Van den Aker komt. De prijs is net zo kleurloos als de naam.[foto karaf]

Karaf ter illustratie (leuker dan de echte Karaf)

De onderscheiding zou de Oldambtsters moeten verbinden. Dat is lachwekkende onzin, zoals die alleen door politici kan worden bedacht. De gemeente Oldambt is uitsluitend een bestuursvorm, een bestuurlijke entiteit zoals dat zo mooi heet, ontstaan uit een samenvoeging van plaatsen/gemeenten waar wel een gemeenschapsband is. Die saamhorigheid is in de loop der eeuwen ontstaan. Maar de plaatsen waar de gemeente Oldambt uit bestaat, hebben onderling weinig gemeen. Een Winschoter heeft niks met een Scheemder. Een Scheemder niks met een Beerster. En een Oostwolmer niets met een Finsterwolmer. Het zijn op zich staande gemeenschappen. Daar voelen mensen zich bij betrokken. Daar wil je ook iets voor doen, zoals je dat bijvoorbeeld doet voor vrienden of voor de sportclub waar je lid van bent. Daar voel je je mee verbonden. Niet bij een gemeentelijke samenvoeging waar geen burger om gevraagd heeft. Kunnen de eerder genoemde prijzen niet weer terugkomen? Die zijn herkenbaar en spreken veel mensen aan.


Reclamebelasting

De gemeente Oldambt heft sinds 2006 een belasting op gevelreclame van winkels. De opbrengst was bedoeld om allerlei activiteiten te organiseren waarmee publiek naar het stadscentrum zou moeten worden gelokt. Vreemd genoeg geldt die belasting alleen voor winkels in Winschoten en niet in andere kernen van de gemeente.

De belasting werd in eerste instantie alleen geheven op winkels in het centrum, maar in 2015 is het gebied uitgebreid tot een ruime schil er omheen. De reden was een zeer slimme, maar ook gemene zet van de gemeente. Om gratis parkeren in te kunnen voeren, vond de gemeente dat zij voor het verlies aan inkomsten moest worden gecompenseerd door de middenstand. De inkomsten uit parkeren liepen echter al een aantal jaren enorm terug. Door nu voor een aantal jaren een vast bedrag van de middenstand “af te troggelen” (150.000 euro), heeft de gemeente een constante inkomstenbron. Dat extra bedrag zit verrekend in de reclamebelasting. Dat geld is overigens weer bedoeld voor het aflossen van de Klinkerhypotheek. [Een uitgebreid artikel over dat onderwerp staat hier: gratis parkeren: gemeente naait ondernemers oor aan.]

Maar niet alleen winkeliers, maar ook medici als dokters, tandartsen en apotheken krijgen nu een aanslag in de bus. Dat een naamsbordje bij een tandarts geen reclamebord is, maar handig voor (onbekende) bezoekers/patiënten schijnt niet helemaal tot Van den Aker (en de meerderheid van de gemeenteraad, CDA, PvdA, PvhN en SP) door te dringen. Het leidde er toe dat de medici massaal de bordjes van hun gevel verwijderden. Ook droeg het bij aan het verdwijnen van een aantal kleine winkels, zoals de kruidenzaak in Engelstilstraat en hobbyzaak Carpe Diem in de Bosstraat (aanslag 414 euro).

Zelfs een noodkreet van garagebedrijf Miedema, al 50 jaar gevestigd aan de Hofstraat, gericht aan de gemeenteraad hielp niet.

De wethouder zei daarover het volgende: “De reclamebelasting wordt deels gebruikt voor de aanpak en verfraaiing van de binnenstad en deels voor het organiseren van evenementen. Ik en ook de meeste raadsleden denken dat ook de medische bedrijven daar baat bij hebben. Ook is het een kwestie van solidariteit dat ondernemers net buiten het winkelcentrum mee betalen.”

Dat je als winkelier buiten het centrum meebetaalt aan activiteiten in het centrum en daardoor juist mensen van jouw winkel worden weggelokt, is natuurlijk helemaal zuur.

De basis voor de belasting was aanvankelijk de hoeveelheid reclame aan de gevel. Sinds 2015 is echter de WOZ-waarde van een pand de grondslag geworden. Lekker gemakkelijk voor de gemeente, want die gegevens zitten toch al in de gemeentelijke computer, maar er is geen relatie tussen WOZ-waarde en een reclameboard aan de gevel. De vertegenwoordigers van Middenstandsvereniging Handel en Nijverheid (u weet wel, die club die het onderling zelden eens is en vaak ruziënd over straat rolt) die met de gemeente hebben onderhandelt, vonden het wel een goed plan. En wie waren die onderhandelaars? Dat waren Richard Hensens (verkoopt o.a. warme worsten en tompoucen bij de Hema) en Cor Boerma (pandjesverhuurder en autouitdeuker). Beide mannen hebben zich bij eerdere onderhandelingen over zogenaamd gratis parkeren door de gemeente al eens een oor laten aannaaien.


Tot slot

Alle bovenstaande fouten hadden op simpele wijze kunnen worden voorkomen, namelijk door te luisteren naar de burgers en vooral iets te doen met hun suggesties. Dat is toch niet zo moeilijk. Het voorkomt in ieder geval dat dit soort artikelen wordt geschreven en mevrouw Van den Aker de geschiedenis ingaat als een niet luisterende, klungelende wethouder.

Ik hoop dat het persoonlijk goed met u gaat, maar ben heel blij dat u als wethouder ophoepelt.

Cultuurhuis – bouw en exploitatie (vooraankondiging)

Binnenkort hoop ik op BOB het grootste artikel tot nog toe te plaatsen. Het gaat over het duurste en meest omstreden bouwproject van de afgelopen decennia, namelijk Cultuurhuis de Klinker. De gemeenteraad gaf meerdere keren aan een onderzoek naar de bouw te willen, maar uiteindelijk is daar niks van terechtgekomen. Dat is op zich niet zo verwonderlijk, want het is juist de gemeenteraad die hier keer op keer gefaald heeft. Daarom heb ik het maar gedaan. Het artikel bevindt zich in de afrondende fase.

Oldambt en glasvezel – communicatie errors

Dit stuk is een vervolg op het artikel “Glasvezel in het Oldambt”.
Het blijft namelijk verbazingwekkend hoe de gemeente Oldambt zit te klungelen met de mogelijke aanleg van snel internet voor de buitengebieden en afgelegen woningen. Via de stichting “Oldambt Verbindt” probeert zij een glasvezelnetwerk voor iedereen aan te leggen. Wat ik in het eerdere artikel al schreef, namelijk dat het niet realistisch is om de hele gemeente van glas te voorzien, is nu ook doorgedrongen tot de plannenmakers zelf.
Je kunt wel in dun bevolkt gebied glasvezel willen aanleggen, maar dat kost miljoenen aan belastinggeld. Zelfs in grote steden is glasvezel nog maar weinig te vinden. Is ook niet nodig, want de snelheden op dit moment via de telefoonkabel (ADSL 100Mbit) en kabelbedrijven als Ziggo (200Mbit) stijgen nog bijna ieder jaar en komen al aardig in de buurt van glasvezel. Zo wordt voorkomen dat alle huizen opnieuw bekabeld (verglast) moeten worden. Dat is een dure grap.

Ook op draadloos gebied gaan de technische ontwikkelingen razendsnel.

  • 4G theoretisch 150Mb max (gemid 35Mb KPN)
  • 4G+ theoretisch 225Mb KPN (gemid ?)
  • 5G theoretische 10G (vanaf 2020)

Dat zijn snelheden die al aardig in de buurt van glasvezel komen.


Malle opmerking voorzitter “Oldambt Verbindt”
In november 2015 maakte KPN bekend speciale 4G internetmodems te gaan verkopen. Hiermee kunnen huishoudens gebruikmaken van snel, draadloos internet. In een telefonisch interview op Radio Noord (link hier) zei voorzitter Elles Bulder van de stichting “Oldambt Verbindt” hierover het volgende:
Oude telefoon + vrouw

In eerste instantie lijkt het dat je er veel mee opschiet, maar uiteindelijk betekent het, dat je over een paar jaar niet nog eens zo’n ontwikkeling krijgt.

Dat is een wel zeer malle opmerking om het eens voorzichtig te formuleren. Een paar jaar geleden was 3G de norm, nu 4G en inmiddels is ook al her en der 4G+ beschikbaar (theoretisch 225Mb). Daarnaast klopt 5G (snelheid minimaal 1G) al op de deur. In Korea is men zelfs begonnen met het opbouwen van 5G netwerk. Moet in 2020 draaien.
Technische ontwikkelingen gaan razendsnel. Hiermee is ook gelijk een andere opvatting van “Oldambt Verbindt” weerlegt, namelijk dat “glasvezel voor tientallen jaren toekomstbestendig is”.

Het argument om glasvezel te willen, omdat je anders niet mee kunt doen in zaken als internetbankieren of websurfen is echt onzin. Voor een gemiddeld huishouden kan een 8Mbit verbinding prima voldoen. Ik ben van 5Mbit naar 8Mbit gegaan en heb het niet eens gemerkt.


Glasvezel Oldambt komt niet van de grond
De in mijn ogen belangrijkste reden dat het niet van de grond komt, is de foute aanpak.
Er wordt op ambtelijk niveau zeker vanaf 2012 over de aanleg van glasvezel gesproken. Er is een stichting opgericht (Oldambt Verbindt) en een haalbaarheidsonderzoek gedaan, maar na 4 jaar is er nog steeds niks concreets. Dat is werkelijk bedroevend. Men stapelt werkelijk fout op fout.

De eerste “Oldambt Verbindt” website stond vol met nietszeggende blabla waar een geïnteresseerde helemaal niks mee kon. Het belangrijkste deel, de kostenpagina, werkte niet. Vragen stellen via een contactformulier of emailadres was ook niet mogelijk. Inmiddels is die website uit de lucht gehaald en vervangen door een beleidsnotitie (visiedocument) die voor de gemiddelde burger niet te begrijpen is. (Klik hier voor het document)

Organogram Breedband zonder pjHet basisplan oftewel hoe je voor een simpel probleem een complexe oplossing bedenkt.

Daarnaast worden er allerlei zaken bijgehaald, zoals het meedoen in een nog op te richten coöperatie die het glasvezelnetwerk zou moeten beheren.
Het beheer daarvan zou deels volgens de “Open Net” formule gedaan moeten worden. (Heb het geprobeerd te begrijpen, maar is mij niet gelukt. Zelf proberen? Klik hier.) Volgens mij zit een gebruiker daar niet op te wachten. Die wil alleen een snelle internetverbinding. Of dat nou via glasvezel, ADSL of draadloos is, maakt niet uit.
Niemand is geïnteresseerd in het zelf meedoen aan een dergelijke coöperatie en geneuzel over Open Net boeit ook niet echt. Waarom ook? Je gaat ook niet je eigen waterleidingbedrijf oprichten als er te weinig water uit de kraan komt. Dan zorg je voor een oplossing (zie volgende paragraaf).


Oorzaak trage verbinding
Het snelheidsprobleem wordt veroorzaakt door de grote afstand tussen telefooncentrale en woning van de abonnee.
Telefoonpalen
Een raadslid dat aan de Nieuwe Meerlandseweg in Finsterwolde woont, noemde zichzelf in het Dagblad van het Noorden (12-01-2016) ervaringsdeskundige op het gebied van traag internet. Zijn situatie is een prima voorbeeld om hier te laten zien waar het mis gaat. Het raadslid zit op een afstand van 4,1km van de centrale. Ik woon aan de Bovenburen in Winschoten op 2,6km van zo’n centrale. De beschikbare snelheden volgens provider XS4ALL zijn als volgt:

Afstand centrale <> Bovenburen 78 – 2,6km

  • ADSL2+    10 Mbit
  • VDSL2*     42 Mbit
  • Bonding*   85 Mbit

Afstand centrale <> Nieuwe Meerlandseweg – 4,1km

  • ADSL2+      3 Mbit
  • VDSL2*       niet beschikbaar
  • Bonding*     niet beschikbaar

Vergeet even de technische kreten hierboven, het gaat om de maximaal beschikbare snelheid. Die gaat bij toenemende lengte zeer hard naar beneden.

Hier nog een tabel die de relatie laat zien tussen de ADSL-snelheid en lengte van de telefoonkabel (bron: wikipedia)

Afstand tot telefooncentraleDownloadsnelheid
<0,7 km24 Mbit/s
<1,2 km22 Mbit/s
<1,6 km20 Mbit/s
<1,9 km18 Mbit/s
<2,1 km16 Mbit/s
<2,3 km14 Mbit/s
<2,5 km12 Mbit/s
<2,7 km10 Mbit/s
<3,1 km8 Mbit/s
<3,4 km6 Mbit/s
<3,9 km4 Mbit/s
<4,7 km2 Mbit/s
<5,3 km1 Mbit/s

Snelheid ADSL versus lengte telefoonkabel

Klik hier om zelf de afstand te bepalen tussen uw huisadres en de telefooncentrale.


Oplossing
De oplossing is vrij simpel en goedkoop t.o.v. deur-tot-deur glasvezel. Hak de telefoonkabel in korte stukken en plaats er een Straatkast (KPN-jargon voor mini wijkcentrale) tussen. Deze Straatkasten worden onderling met glasvezel verbonden en uiteindelijk op de hoofdcentrale aangesloten. (meer info hier)
KPN Straatkast VDSL
Ga met KPN om tafel en spreek een eenmalig aansluitbedrag af, zo blijven de aanlegkosten laag. Ook hoeft er geen aparte coöperatie te worden opgericht. Onderhoud wordt gewoon door KPN gedaan. Daarnaast kan de abonnee kiezen uit talloze ADSL-aanbieders. Dus concurrentie te over.

De mogelijke klacht van oneerlijke bedrijfssteun is met een creatieve constructie wel te omzeilen. Laat bijvoorbeeld KPN maar een aanvullende factuur naar de klant sturen. Die stuurt ‘m door naar de gemeente of provincie die uiteindelijk de rekening betaald.

Dit had jaren geleden al kunnen worden uitgevoerd. De verantwoordelijke wethouders, eerst Klaas van Leeuwen (Pvda) en nu mevrouw Laura Broekhuizen (PvdA), laten zich al jaren adviseren door dezelfde beleidsambtenaar. Ik kan niet anders concluderen dan deze man in zijn rol als adviseur behoorlijk faalt. Ik twijfel niet eens aan de goede intenties, maar het plan van toen lijkt nu een doel op zich te zijn geworden.
Ik heb de ambtenaar een aantal vragen gesteld, maar de antwoorden kloppen niet of zijn onvolledig. Het vervelende is, dat het op BOB een ongeschreven wet is om niet de namen van individuele ambtenaren te noemen. Uiteindelijk is het de wethouder die verantwoordelijk is.  Wel is het zeer spijtig, dat de gemeenteraad zich zo passief gedraagt. Die had al lang zelf een onderzoek moeten instellen waarom er zo weinig gebeurt i.p.v. afwachten tot de wethouder weer iets te melden heeft.

Een oplossing die misschien wel binnen een half jaar kan worden gerealiseerd staat hierboven. Glasvezel naar afgelegen huisjes aanleggen, is belastinggeldverspilling. De wereldbank er bij halen, is zelfs werkelijk bespottelijk.

Gratis parkeren – Gemeente naait ondernemers oor aan

Inleiding
Dit artikel is eigenlijk een aanvulling op het artikel “De bange middenstand”.
Tijdens de research voor dat stuk doken namelijk nog wat interessante cijfertjes op die ik u niet wil onthouden.

Parkeerautomaat vrij parkeren IMG_0891_cr (Medium)_cr (Medium) Sinds 1 januari 2015 is parkeren weer gratis, althans voor de automobilisten.
De inkomsten uit parkeren worden namelijk gebruikt om de gemeentekas te spekken. Door betaald parkeren af te schaffen, ontstaat er echter een gat in de gemeentelijke begroting. Dat moet nu door de winkeliers, supermarkten en pandeigenaren in het centrum worden opgebracht.


Opbrengst parkeergeld
Onderstaande tabel (tabel 1) laat zien hoeveel geld de gemeente de laatste 4 jaren netto heeft overgehouden aan betaald parkeren. Duidelijk is te zien dat de opbrengsten flink zijn teruggelopen. Parkeergarage ’t Rond zit hier overigens niet bij in. Dat is een apart verhaal. Komt verderop aan de orde.

Jaar2011201220132014
netto€ 362.000€ 335.000€ 286.000€ 155.000

Tabel 1 - Netto opbrengst parkeren jaren 2011-2014

Wanneer we de netto opbrengsten uitsplitsen naar herkomst (tabel 2), is het opmerkelijk dat het grootste deel van het geld wordt binnengehaald door boetes. Die hebben in ambtelijk jargon de prachtige naam “naheffing”. De gemeente had 3 parkeerwachters in dienst die samen per jaar zo’n € 150.000 kosten. De cijfers laten zien dat zij voornamelijk bezig waren hun eigen salaris via boetes terug te verdienen. Alleen in 2014 moest er dik geld bij. Of ze ook een bonus ontvingen voor het aantal boetes is niet bekend. Denk het eerlijk gezegd niet. Het is natuurlijk wel zo dat van hun aanwezigheid een preventieve werking uitgaat.

Jaar2011201220132014
Parkeergelden€157.000€ 155.000€ 134.000€ 56.000
Opbrengst boetes€ 205.000 € 180.000€ 152.000€ 99.000
--------------------------------------------------------
Netto€ 362.000 € 335.000 € 286.000 € 155.000

Tabel 2 - Netto opbrengst parkeren uitgesplitst naar parkeergeld en boetes


Parkeergarage ’t Rond
De parkeergarage is een vreemde eend in de bijt als het gaat om parkeervoorzieningen. De gemeente is eigenaar, maar het beheer is in handen van het landelijke bedrijf Interparking. En die beheerskosten zijn zeer hoog. Op jaarbasis zo’n € 128.000. Daar komen nog allerlei andere vaste kosten bij, zoals onderhoud, verzekering en bijdrage aan VVE. Al met al een totaal bedrag van € 41.000. Voor 2014 bedroegen de totale kosten dan ook zo’n € 169.000. Dat is jaarlijks een redelijk constant bedrag. Als we dan kijken naar de bruto opbrengsten van de parkeergarage in tabel 3, is duidelijk te zien dat de garage al jarenlang fors verlies lijdt.

Jaar2011201220132014
Parkeergarage bruto€ 117.000€ 112.000€ 112.000€ 100.000

Tabel 3 - Bruto opbrengst parkeergarage 't Rond jaren 2011-2014

Parkeergarage Rond buitenkant IMG_0872_klein (Medium)

Bovenstaande cijfers van de parkeergarage worden in de gemeentelijke jaarrekening niet apart vermeld. Daar staan wel de bruto-opbrengsten van straatparkeren/vergunningen inclusief boetes, maar de bruto opbrengst van ’t Rond wordt niet meegenomen. Het alleen vermelden van de bruto opbrengst is echter weinig zinvol als niet ook de kosten worden vermeld, zodat uiteindelijk duidelijk is wat je als gemeente netto overhoudt. Voor de volledigheid van dit artikel staan alle gegevens samengevat in tabel 4. Opmerkelijk genoeg is de gemeente niet consequent, want in de post “Kosten” zitten wel alle kosten van de parkeergarage verwerkt.

Jaar2011201220132014
Bruto opbrengst incl. boetes (zoals vermeld in jaarverslag gemeente)€ 1.058.000€ 933.000€ 888.000€ 820.000
parkeergarage bruto€ 117.000 € 112.000€ 112.000€100.000
Kosten€ 813.000€ 710.000€ 714.000€ 765.000
--------------------------------------------------------
Netto€ 362.000 € 335.000 € 286.000 € 155.000

Tabel 4 - Netto opbrengst parkeren jaren 2011-2014

Er was wel wat doorvragen voor nodig bij het ambtenarenkorps om alle informatie boven water te halen.


Waarom is de gemeente nu wel voor afschaffen betaald parkeren?
Jarenlang was de gemeente mordicus tegen gratis parkeren, maar de laatste 2 jaren is sprake van een omslag. Waarom?
Wel, hieronder nogmaals tabel 1, die laat zien dat al een aantal jaren de netto parkeeropbrengsten flink teruglopen. Dat is vervelend, want dan kun je als gemeente minder geld uitgeven.

Jaar2011201220132014
netto€ 362.000€ 335.000€ 286.000€ 155.000

Tabel 1 - Netto opbrengst parkeren jaren 2011-2014

Daarom bedacht men op het Gemeentehuis een slimme truc. We schaffen betaald parkeren af, want daar zeuren de middenstanders al jaren om en laten hen ter compensatie de gemiste parkeerinkomsten betalen. Zo sla je 2 vliegen in 1 klap. Je maakt burger en middenstand blij door betaald parkeren af te schaffen en de gemeente heeft een aantal jaren een vaste inkomstenbron.
Parkeerterrein achter WC IMG_0885_cr (Medium)

Betaald parkeren kan echter niet zo maar worden stopgezet. Er zijn meerjarenafspraken gemaakt over bijv de huur van het parkeerterrein achter het oude gebouw van de Winschoter Courant en wat te doen met de parkeerwachters. Uiteindelijk is de volgende verdeling gemaakt. De gemeente draagt de kosten van de afbouw en de ondernemers vergoeden de gemiste netto parkeeropbrengsten

  • Jaarlijks gemiste netto parkeeropbrengst – € 205.000 (periode 2015-2019)
  • Jaarlijks doorlopende kosten gemeente – € 177.000 (periode 2015-2019)

Zoals tabel 1 laat zien, is dat niet realistisch oftewel de ondernemers betalen veel te veel. Dat wordt niet alleen veroorzaakt doordat de netto parkeeropbrengst te hoog is ingeschat, maar de ondernemers ook opdraaien voor de zogenaamde afschrijvingskosten van het parkeerterrein rond de Klinker. Die bedragen maar liefst € 105.000 per jaar. Dat is een merkwaardige kostenpost die wat meer aandacht verdient.


Parkeerplaats Klinker
Deze kostenpost heet in ambtelijke termen “kapitaallast”. Om de aanlegkosten te dekken, zou het parkeerterrein 30 jaar lang € 105.000 moeten opbrengen. Uiteraard is dit onzin. Het zou niet best zijn als een dergelijk terrein zoveel geld zou kosten.
Parkeerterrein Aldi+Jumbo+Klinker IMG_0864_klein (Medium)
Het gaat hier in werkelijkheid dan ook om de medefinanciering van de bouw van de Klinker. Deze zit uiterst krakkemikkig in elkaar. De opbrengsten van parkeren (inclusief nooit gerealiseerde parkeergarage) hadden voor ca € 3,8 miljoen moeten bijdragen aan de bouwkosten van de Klinker. In haar onnozelheid heeft de gemeenteraad op 20-10-2010 dat zo beslist. [Klik hier voor dat document].
Die begroting zal trouwens de komende jaren nog meer problemen gaan opleveren, zoals de geschatte opbrengst van de oude bibliotheek die niet realistisch is. Maar dit is niet de juiste plek om daar uitgebreid op in te gaan. De sloop van de oude Klinker en huidige nieuwbouw is één van de meest trieste beslissingen van de Winschoter/Oldambtster gemeenteraad in de afgelopen jaren.
De omschrijving “kapitaallast” is op zich helemaal correct, maar het is niet fair om niet aan te geven waar het geld werkelijk voor bedoeld is.


Akkoord Handel & Nijverheid
Het vorige bestuur van horeca- en middenstandsvereniging Handel & Nijverheid vond het wel een goed plan en maakte eind 2014 met de gemeente de afspraak dat de ondernemers in het Winschoter centrum tot en met 2019 jaarlijks de volgende bedragen betalen.

  • ondernemers binnenstad: € 150.000
  • supermarkten en vastgoedeigenaren tenminste € 75.000 + minimaal € 25.000 eenmalig.

De gemeente draagt € 151.000 bij uit de pot voor het opknappen van het centrum (Actieprogramma opknappen binnenstad). Dat geld heeft de gemeente van de Provincie gekregen en kost haar dus niks. Het is een slimme zet, want iedereen draagt z’n steentje bij, behalve de gemeente.


Hoe wordt de bijdrage ondernemers geïnd?
Ondernemers betalen al een aantal jaren een zogenaamde reclamebelasting. Deze wordt gebruikt om meer bezoekers naar de binnenstad te lokken m.b.v. promotie, activiteiten en evenementen.
Om de parkeerbijdrage van de ondernemers te innen, wordt de reclamebelasting-verordening aangepast waardoor beide in 1x kunnen worden geïnd. Dat moet voor 1 januari 2016 rond zijn. De nieuwe bijdrage bestaat uit een vast bedrag van € 250 en een deel dat afhankelijk is van de OZB-waarde en lokatie van het pand. Namelijk € 3,10 per 1000 Euro WOZ-waarde (kleine cirkel) of € 1,55 (grote cirkel). Rond het centrum zijn hiertoe 2 denkbeeldige cirkels getrokken. De kleine cirkel is het gebied waarbinnen de ondernemers al jaren de reclamebelasting betaalden en de bedrijven daarbuiten zijn nu ook de klos. [ Klik hier voor kaart tariefgebieden Reclamebelasting (LET OP: groot bestand, laden kan even duren).]


Resultaat na 3 maanden gratis parkeren
Natuurlijk is de gemeente nieuwsgierig of gratis parkeren tot verhoging van de omzet heeft geleid. Uit een onderzoek van Gertjan van ’t Land (“Resultaten parkeerenquête Winschoten maart 2015”) wat de eerste 3 maanden evalueert, blijkt dat tegen te vallen.
Gevraagd werd hoe de ondernemers hun omzet inschatten. Zijn dus nog niet de werkelijke getallen. Hier de cijfers (te vinden op pagina 12).

  • 33% – omzet gestegen
  • 50% – omzet blijft gelijk
  • 17% – omzet gedaald

Ondernemers betalen nu de parkeerkosten i.p.v. de klanten in de hoop op een stijging van de omzet (dat is iets anders dan winst). Bovenstaande cijfers laten zien, dat de praktijk in Winschoten toch anders is. Betekent dat je als ondernemer meer kosten maakt, maar minder verdient. Dat brengt dus niks. Het is dus helaas zo als ik in eerder stuk (“De bange middenstand”) al schreef. Wanneer je als laatste gemeente betaald parkeren afschaft, gaat de omzet niet met “wel 10% procent omhoog” zo als in diverse publicaties wordt beweerd. Al kan het zijn, dat het publiek misschien nog moet wennen aan de nieuwe situatie.


Malle ideeën
Het afschaffen van betaald parkeren leidt tot minder inkomsten voor de gemeente. Om dat op te vangen, werden allerlei ideeën bedacht. Deze zijn te vinden in het rapport “Gratis Parkeren” van Gertjan van ’t Land. Eén was het verhogen van de OZB. De achterliggende gedachte was dat u als autobezitter (ongeacht dure of goedkope wagen) in het Oldambt een voordeel van wel € 30 tot € 40 per jaar zou hebben van het afschaffen van betaald parkeren. Maar de opsteller van het rapport meent, dat in het kader van de zogenaamde armoedebestrijding beter de OZB kan worden verhoogd. Iemand met een “dikke” auto woont vast in een groot huis en kan het dus beter betalen. Gelukkig heeft de politiek dat idee (voorlopig?) laten varen.

=========================================================================================================

Aanvullende informatie

Om tot dit artikel te komen, heb ik allerlei documenten doorgeworsteld, tabellen opgezet in Excel en ambtenaren met vragen bestookt. Niet alles is hierboven verwerkt, omdat het tot een onleesbare brij aan informatie leidt. En het is al weer een lang stuk geworden. Misschien moet ik de uitdrukking “schrijven is schrappen” wat meer ter harte nemen. Voor de liefhebbers echter hieronder nog wat extra informatie en tabellen.

Bestemming parkeergelden
De opbrengsten uit betaald parkeren worden vooral uitgeven aan algemene zaken, zoals de financiering van de nieuwe Klinker. Het reguleren van het verkeer is nooit het doel geweest. Tijdens een raadsvergadering in mei 2001 riep wethouder van financiën Ada Boerma (CDA) al dat de gemeente het geld nodig had voor algemene middelen.
Dat is nog steeds zo, gezien een opmerking in de gemeentelijke nota “Vrij parkeren” van Gertjan van ’t Land. Die nota was de basis om gratis parkeren in te voeren. Daar staat op pagina 66:

De gemeente bevestigt dat een deel van de inkomsten uit parkeren op dit moment gebruikt worden als algemene dekkingsmiddelen voor de gemeentelijke begroting. Hieruit worden bijvoorbeeld kosten betaald zoals het onderhoud van wegen, pleinen en plantsoenen, zwembad en sporthallen en de bibliotheek.

Nog wat extra tabellen
Om tot gratis parkeren te komen, heeft de gemeente verschillende rapporten laten opstellen, o.a. door Adviesbureau Broekhuis/Rijs. Dat bureau gebruikte voor de bruto parkeeropbrengsten cijfers van het CBS die echter niet kloppen. Tabel X1 laat de foute en juiste cijfers zien. Het bureau was daardoor iets te somber in haar rapportage.

Jaar2011201220132014
Foute cijfers opbrengst€ 1.290.000€ 1.048.000€ 975.000geen cijfers
Verandering -19%-7%
werkelijke opbrengst€ 1.058.000€ 933.000€ 888.032€ 920.000
Verandering-12%-5%+3,6%

Tabel X1 - Onjuiste opbrengst parkeergeld volgens adviesbureau Broekhuis Rijs


De hoeveelheid uitgeschreven parkeerboetes is de afgelopen jaren flink teruggelopen. Te zien in tabel X2

Jaar2011201220132014
Aantal boetes4379350030372000
Opbrengst € 205.000€ 189.000€ 164.000€ 99.000

Tabel X2 - Uitgeschreven boetes 2011-2014


De kosten van het parkeersysteem zijn hoog. Onderstaande tabel X3 is een overzicht van de geschatte kosten van 2014. De werkelijke kosten bedroegen € 765.00. Aardig goed ingeschat van het ambtelijk team dus. Daaronder tabel X4 die de totale opbrengsten (inclusief ’t Rond), alle kosten en uiteindelijke netto opbrengst laat zien.

OmschrijvingBedrag
Beheer van parkeergarage 't Rond door firma Interparking (gemeente is eigenaar)€ 128.000
Vaste lasten van parkeergarage 't Rond, zoals onderhoud, bijdrage aan VVE€ 41.000
Kosten van straatparkeren, zoals invorderingskosten, kosten politie regio Groningen, kosten Taxameter en Brinks geld transport.€184.000
parkeerpolitie, 3 personen€ 150.000
Kapitaallast (afschrijving) parkeerplaats bij het de Klinker (Cultuurhuis)€ 105.000
huur parkeerterrein naast oude Winschoter Courant gebouw (eindigt in 2019)€ 56.000
diverse kapitaallasten die eindigen in 2017 € 55.000
Ambtelijke kosten zoals beleidsontwikkeling, overleg en vergunningverlening€ 62.000
-----------------
Totaal€ 781.000

Tabel X3 - Kostenposten parkeergarage 't Rond


Jaar2011201220132014
Bruto opbrengst incl. 't Rond € 1.175.000€ 1.045.000€ 1.000.000€ 920.000
Kosten€ 813.000€ 710.000€ 714.000€ 765.000
--------------------------------------------------------
Netto€ 362.000 € 335.000 € 286.000 € 155.000

Tabel X4 - Bruto, kosten en netto opbrengst parkeren

Outlet Fort Lucas

Op 8 april 2015 hebben de gemeente Oldambt en vastgoedbedrijf Vastgoud een intentieverklaring ondertekend om het Sint Lucas ziekenhuis om te bouwen tot een outlet center. De naam van het project is Fort Lucas. Het bedrijf Vastgoud is door het ziekenhuis benaderd om een nieuwe functie voor gebouwen en terrein te bedenken als het ziekenhuis over een aantal jaren is verhuisd naar Scheemda. Vastgoud heeft een investeerder gevonden die het geen probleem vindt om 60 miljoen euro in het project te steken. Op het plan valt een hoop aan te merken. Dat heb ik deels al gedaan in het artikel “de bange middenstand”  (klik hier). Ben er deze keer wat dieper ingedoken en geschrokken van de gevolgen voor het Winschoter centrum.


Outlet historie
Vastgoud is niet de eerste die met een outletplan komt. Een aantal jaren geleden was de firma Revascom, die meerdere outlets in Nederland heeft opgezet, van plan een outlet langs de A7 bij Zuidbroek neer te zetten. Dat mocht niet vanwege de aanleg van een verkeersknooppunt. De Toekomst bij Scheemda was ook fout en langs de A7 bij Winschoten was volgens de gemeente Oldambt te ver van het centrum. Nu gaat Revascom in Assen aan de slag.


Vastgoud
Dan is er nu dus een 2e club, Vastgoud, die meent van het Sint Lucas ziekenhuis een outlet te kunnen maken. (klik hier voor meer info). Dat lijkt mij echter geen goed plan. Vastgoud is met name werkzaam in de zorgwereld o.a. voor Oosterlengte. Wat daar gebeurt, is echter alleen maar het daadwerkelijke bouwen en die bouw financieren. Maar een outlet opzetten is iets heel anders. Het gaat daarbij niet alleen om het gebouw (de stenen dus), maar vooral om het in de markt zetten en contact leggen met potentiële bedrijven die de winkels in het outletcenter moeten bemannen. Die kennis is bij Revascom wel aanwezig. (De aandeelhouders zijn namelijk mode- en vastgoedbedrijven.) Vastgoud gaat dus iets doen waar het geen kennis van heeft en dat is om het netjes te zeggen, nogal gedurfd.
De directeur van Vastgoud, Harm de Vries, zegt op 14 oktober 2014 in het Dagblad van het Noorden het volgende: “Nergens anders is zo’n voorziening te vinden die zo dicht tegen een stadscentrum aanligt.” Dat klopt en misschien is het verstandig van meneer De Vries om zich eens af te vragen waarom dat zo is. Een goede bereikbaarheid is namelijk cruciaal voor een outlet. Dat is op een plek in het centrum niet mogelijk. Daarom zitten de bestaande outlets dan ook buiten het stadscentrum en aan de snelweg.


Impressie outlet Fort Lucas
Hoe het outlet center in Winschoten er mogelijk uit komt te zien, laat de impressie van Vastgoud hieronder zien. Niet alleen het ziekenhuisterrein, maar ook het terrein van de te slopen Zusterflat wordt bij het plan betrokken. Daardoor verdwijnt de aansluiting van de Gaslaan op de Stikkerlaan. Betekent concreet dat de weg tussen Stikkerlaan en kruising Gaslaan/Schönfeldsingel komt te vervallen. Het parkeerterrein aan het Hommesplein achter het Dollard College en de apotheek zijn dus niet meer bereikbaar via de Stikkerlaan. Betekent een flink stuk omrijden via Stikkerlaan, Beersterweg en uiteindelijk via de Vincent van Goghlaan.

Outlet Stikkerlaankant

Outlet Stikkerlaankant

Outlet Langestraatkant

Outlet Langestraatkant

Op het terrein komen zo’n 70 tot 100 winkels waar voornamelijk overjarige kleding en sportartikelen zullen worden verkocht. Het levert maximaal 400 directe en 200 indirecte banen op.
Op de begane grond komen de winkels, terwijl de 1e en 2e verdieping bedoeld zijn voor wonen en zorg. Al heeft de gemeente daar nog geen toestemming voor gegeven. De 3e en hogere verdiepingen worden gesloopt.
Zoals de impressie laat zien, lopen de gebouwen van het outlet center van de Stikkerlaan tot aan de Langestraat.

Daarvoor moet vrijwel de hele linkerkant van de Gaslaan worden gesloopt (richting Zusterflat). Ingangen komen zowel aan de Stikkerlaan als in de Langestraat. Om de ingang aan de Langestraat te creëren, moeten ook daar flink wat panden worden gesloopt.

Gaslaan - complete blok moet worden gesloopt

Gaslaan – compleet blok wordt gesloopt

Dat loopt van het karakteristieke pand van juwelier Jan ten Hoor, Tedi (voorheen bioscoop Scala), Primera Kiewiet en zo op het oog ook het nieuwe pand van H & M. (Bevoorrading via achterkant Sint Lucas terrein straks niet meer mogelijk.)

Langestraat wordt gesloopt 2 IMG_0821 (Medium)

Langestraat – Zeker 4 panden moeten tegen de vlakte.

Merkwaardig genoeg blijft een blokje van twee 2-onder1-kap woningen staan.

Jaren geleden had Henk Boven (mode) het plan om alle woningen aan de rechterkant te slopen en daar winkels+appartementen neer te zetten.

Gaslaan blok blijft staan IMG_0818 (Medium)

Gaslaan – Dit blok wordt niet gesloopt

De sloopvergunning werd echter geweigerd en het plan stierf een stille dood. Nu lijkt er toch nog van alles te gaan gebeuren, maar dan aan de overkant van de straat.


Parkeren
Parkeren is een heikel punt. Er worden ca 1,5 miljoen bezoekers verwacht. Een groot deel zal met de auto komen welke men geacht wordt te parkeren op de voetbalvelden van WVV. Deze velden worden omgebouwd tot een grote parkeerplaats voor 2000 auto’s. Er is sprake van gescheiden aan- en afvoerroutes. Het binnenkomende autoverkeer wordt via de Bovenburen door het park (langs linkerkant Hertenkamp) naar de parkeerplaats geleid. Het vertrekkende autoverkeer moet via de Stikkerlaan het parkeerterrein verlaten.
Vanaf het parkeerterrein loopt het publiek via een wandelpad (catwalk) door het rosarium naar de ingang van het outletcenter aan de Stikkerlaan. Het wandelpad kon overigens wel eens vol raken als bijvoorbeeld iets in het rosarium wordt georganiseerd, zoals de Groenmarkt.
Ben wel nieuwsgierig naar de reactie van GGZ Lentis. De patiënten worden nu al onrustig van de RUN. Parkeren bij het Dollard College aan het Hommesplein is ook een aandachtspunt. Gratis vergunning voor personeel om langparkeerders te weren? Daarnaast maakt de school gebruik van de sportvelden in het Stadspark. Wordt ook wat lastig. Even over nadenken dus.


Verkeersopstopping
De komst van een outlet center en Wereldbazar leidt tot een hoop extra verkeer. Het grootste deel zal via de A7 (o.a. uit Duitsland) Winschoten binnenkomen. De problemen ontstaan vooral bij de rotonde Blauwe Roos en Beersterbrug. Daarna splitst het verkeer zich namelijk. Bezoekers voor de bazar kunnen via de Rondweg (langs Intratuin) rijden en het outlet publiek moet via de Beersterweg/Bovenburen naar de parkeerplaats aan de Stikkerlaan.

Een universitaire graad is niet nodig om te bedenken dat dit verkeerstechnisch grote problemen gaat geven. Met name de Beersterbrug fungeert als flessehals. Helemaal als deze open staat voor een schip. Het is ironisch dat juist het ziekenhuis de huidige verkeersdrukte al als een probleem ziet.
Een tunnel zou een prima oplossing zijn, maar dat kost een hoop centjes.


Verhuizing WVV en WHSC
In de huidige plannen moeten voetbalclub WVV en honkbalclub WHSC verhuizen van de Stikkerlaan om dat daar een parkeerterrein voor 2000 auto’s is ingepland voor het outlet. De mogelijk nieuwe lokatie voor WVV + WHSC zou achter de tennisbanen aan de Hoorntjesweg zijn. Betekent concreet de aanleg van extra parkeerplaatsen en het rooien van een heleboel bomen en ander groen. Er moeten namelijk wel minimaal 5 velden worden aangelegd. Een mooi stuk park wat net een beetje volgroeid is, wordt daar voor opgeofferd. Daarnaast wordt de drukke Hoorntjesweg nog veel drukker. Er ontstaat een malle concentratie van sportvelden in 1 hoek van Winschoten. Dat is niet echt logisch. Mogelijk samen 1 kantine/kleedkamers delen is geen optie. Tennis- en voetbalclub hebben zo hun eigen cultuur. Geeft alleen maar ruzie en organisatorische problemen. Daarnaast hebben de clubs de beschikbare ruimte zelf hard nodig.
Onderstaande impressie geeft een indruk hoe het er volgens Vastgoud kan gaan uitzien.

Totaalplan outlet center Winschoten (foto: RTVNoord - Mario Miskovic; Legenda: Gert van der Laan)

Totaalplan outlet center Winschoten
(foto: RTVNoord – Mario Miskovic; Legenda: Gert van der Laan)

In de bebouwing van het outlet center is duidelijk een 4 te herkennen. Waarschijnlijk een grapje van het architectenbureau wat de impressie heeft gemaakt, Team4.

Update: In de commissievergadering van 1 juni 2015 gaf wethouder mevrouw Broekhuizen aan, dat het niet de bedoeling is om WVV en WHSC naar het terrein aan de Hoorntjesweg te laten verhuizen. Dat was alleen maar een idee van Vastgoud. Waar de clubs dan wel naar toe zouden moeten, wordt nog onderzocht.


Alternatieven
Waarom WVV niet laten verhuizen naar de Udesweg? Naast Old Wolde ligt een groot landbouwgebied (voorheen AZC) waar op eenvoudige wijze sportvelden kunnen worden aangelegd.
Een ander optie is misschien het Deganed (Noordned) terrein of het gebied tussen Sint Vitusholt 1e en 2e laan. Daar ligt een groot stuk landbouwgebied (vlakbij Bato).


Conclusie
Ik blijf er bij dat de uitgangspunten van het plan domweg fout zijn. De redenen om het outlet center in het ziekenhuis te stoppen, is om te voorkomen dat het complex na de verhuizing leegstaat en een spookgebouw wordt. Daarnaast zou het de middenstand klandizie moeten opleveren. De halve stad echter overhoophalen en constant verkeersopstoppingen creëren om de winkels in het outlet center een boterham te laten verdienen, kan toch niet de bedoeling zijn. Sterker nog, het publiek wat wekelijks z’n boodschappen in Winschoten doet, zal niet in de door outletbezoekers gecreëerde file willen staan en uitwijken naar omliggende plaatsen. Het outlet center jaagt de vaste bezoekers op die manier weg.
Een outlet center is prima, maar dan wel op een goed bereikbare plek.

Wat betreft de kosten van de verhuizing van WVV en WHSC mag ik hopen dat die betaald worden door Vastgoud. En wie gaat alle verkeersaanpassingen betalen?

Het werkelijke OZB-percentage (dus geen 10% of 8%)

En, heeft u de OZB-aanslag van de gemeente ontvangen en gecontroleerd of het percentage met 8% is verhoogd, zoals de Oldambtster politiek ons in november 2014 beloofde?
Wel, die is geen 10% of 8%, maar ruim 12% ! Volgens de rekenmeesters van de gemeente had die beloofde 8% tot gevolg dat de totaalopbrengst van de OZB te laag zou uitvallen, ondanks de verhoging van de precariobelasting. Toch jammer dat de raad een voorstel niet eerst laat doorrekenen op de haalbaarheid alvorens het aan te nemen.


Even terug naar oktober 2014. Na de aankondiging van het college van B & W om de OZB met 10% te verhogen, ontstond een hoop commotie in de Oldambtster politiek. Het leidde zelfs tot een scheuring in het CDA met als resultaat dat Geert van der Wal na ruim 40 jaar lid te zijn geweest van het CDA nu als 1-manspartij in de raad zit. Hij vond de 10% verhoging veel te veel.

Een maand later besloot een meerderheid van de raad (CDA, PvhN, PvdA , SP en CU) om de OZB niet 10% maar met 8% te laten stijgen. Het daardoor ontstane gat in de begroting zou moeten worden gedicht door de nieuwe precariobelasting op kabels en leidingen, van bijv Ziggo en het Waterleidingbedrijf, extra te verhogen. Het was een onnozel voorstel van Gertjan Bolt van de ChristenUnie (CU) dat helaas door bovengenoemde meerderheid van de raad werd gesteund. Ik heb daar al eerder over geschreven (klik hier).

Nu is de definitieve verhoging ruim 12% geworden. Maar als burger betaal je nog meer, omdat immers de gemeenteraad de precariobelasting ook extra heeft verhoogd en die zal door de bedrijven worden doorberekend aan hun klanten, u en mij dus. Waar blijven nu de reacties van de politiek? Dank u wel dames en heren politici voor uw kortzichtigheid.
Wat ik in eerste instantie niet begreep, is dat de verhoging kon worden ingevoerd zonder toestemming van de raad. Na wat speurwerk werd mij duidelijk waarom.


In de raadsvergadering van 10 november 2014 werd een OZB-verhoging van 8% afgesproken (klik hier voor het pdf-document). Dat bleek achteraf een pijnlijke misser, want in de raadsvergadering van 15 december werd in alle stilte het huidige tarief van 12,4% bekrachtigd. Toen was dus al bekend dat die 8% niet realistisch was. En waarom niet? Wel, de huizenprijzen waren zoveel in waarde gedaald, dat de te verwachten opbrengst in de begroting van 2015 nooit zou worden gehaald. De beslissing om de verhoging in te voeren zonder er ruchtbaarheid aan te geven, blijkt ook uit de manier waarop het agendapunt (nummer 8) stond omschreven op de agenda van de raadsvergadering van 15 december, namelijk als “Onderwerp ter besluitvorming zonder debat” (klik hier – punt 8.07). Een raadsvergadering wordt normaal gesproken vooraf gegaan door een commissievergadering (soort voorbespreking van de latere raadsvergadering). Er waren in december echter geen commissievergaderingen meer, zodat er ook niet over het onderwerp gediscussieerd kon worden. Het lijkt er op of het onderwerp bewust uit de publiciteit is gehouden. Is niet verwonderlijk, want dan werd pijnlijk duidelijk hoe de raad zichzelf voor schut had gezet. Wat hierbij dan nog eens heel erg duidelijk is gemaakt.
Het is overigens merkwaardig dat wethouder financien, Kees Swagerman (SP), in november de raad er niet op wees, dat het voorstel onhaalbaar was. Zelfs de oorspronkelijke 10% verhoging was toen al te laag. Zeker in ambtelijke kring moet in november al bekend zijn geweest, dat de OZB-opbrengst lager zou zijn. Wist de wethouder het niet of heeft hij bewust z’n mond gehouden?

Tot slot nog wat tabellen.

 2012201320142015
OZB-percentage0,19260,2042%0,2249%0,2528%
Stijging15,5%6%10,1%12,4%

OZB-percentage + jaarlijkse stijging gemeente Oldambt over de jaren 2012-2015

 

Onderstaande tabel toont de OZB-waarde voor verschillende huizenprijzen per jaar.

Huizenprijs2012201320142015
€ 150.0000,-€ 288,90€ 306,30€ 337,35€ 379,18
€ 200.0000,-€ 385,20 € 408,40€ 449,80€ 505,58
€ 250.0000,-€ 481,50€ 510,50€ 562,25€ 631,97
€ 300.0000,-€ 577,80 € 612,60 € 674,70 € 758,36

OZB-waarde huizen150.000-300.00 euro voor de jaren 2012-2015

 

En hoe zien de OZB-cijfers er in de buurgemeenten uit?

 OldambtHoogezandGroningenStadskanaalHaren
OZB-percentage0,25280,1749%0,173%0,1556%0,1448%
OZB-waarde huis € 150.000,-€ 379,18€ 262,35€ 259,50€ 233,40€ 217,20
Samenstelling collegePvdA, SP, PvhN, CDAPvdA, SP, GL, CU, CDAPvdA, D66, GL, VVDPvdA, GB, CDA, CUD66, VVD, GVH
Links in college85%83%45%33%0%
Kleur college zeer roodzeer roodroodblauw/oranjeblauw

OZB-tarief diverse gemeenten + kleur college

 

De laatste tabel bevestigt nog eens het vermoeden, dat er een verband is tussen de hoogte van de OZB en de kleur van de gemeenteraad. Hoe linkser het college, des te hoger de tarieven.

Het blijft hoe dan ook erg zuur om te zien dat in een vergelijkbare plaats als Stadskanaal de OZB een stuk lager is. De gemeente Oldambt staat in de top 10 van armste gemeenten. Toch meent de gemeente haar burgers verder te moeten uitpersen. Dit is nogmaals de bevestiging dat Oldambt een veel te grote broek aan heeft.
Met dank aan de lokale omroep RTVLogo die als enige op 4 maart 2015 de verhoging van 12,4% meldde.

De bange middenstand

Inleiding
Dat het met de Winschoter middenstand niet goed gaat, is een open deur intrappen. Wat mij echter verbaast, is dat nieuwe initiatieven het liefst de grond in worden geboord of zodanig aangepast, dat er van een levensvatbaar project geen sprake meer is. Denk hierbij aan de outlet langs de A7 en de Wereldbazar.


Outlet langs A7
Het plan voor een outlet (verkoop van vooral mode en sportartikelen) langs de A7 is op alle mogelijke manieren door verschillende overheden getraineerd. Zuidbroek kon niet, de Toekomst bij Scheemda was fout en langs de A7 bij Winschoten was volgens de gemeente Oldambt te ver van het centrum. Nu gaan de initiatiefnemers (Revascom) in Assen aan de slag.

Wel is er een andere club, Vastgoud, die meent van het Sint lucasziekenhuis een outlet te kunnen maken. (Klik hier voor meer info). Dat lijkt mij echter geen goed plan. Vastgoud is met name werkzaam in de zorgwereld o.a. voor Oosterlengte. Wat daar gebeurt, is echter alleen maar het daadwerkelijke bouwen en die bouw financieren. Maar een outlet opzetten is iets heel anders. Het gaat daarbij niet alleen om het gebouw (de stenen dus), maar vooral om het in de markt zetten en contact leggen met potentiële bedrijven die de winkels in het outletcenter moeten bemannen. Die kennis is bij Revascom wel aanwezig. (De aandeelhouders zijn namelijk mode- en vastgoedbedrijven.)  Vastgoud gaat dus iets doen waar het geen kennis van heeft en dat is nogal gedurfd. Waar ik vooral nieuwsgierig naar ben, is wie op de achtergrond bij dit plan aan de touwtjes trekt. Vastgoud is door iemand benaderd. Wie nam het initiatief? Het ziekenhuis? De gemeente? Handel & Nijverheid?
Ik gok op het ziekenhuis, want die zou na de verhuizing in Scheemda met een groot blok beton aan hun been blijven zitten.

De gedachte om van het ziekenhuis een outlet te maken, namelijk dat het is goed voor de Winschoter middenstand, omdat het tegen het winkelcentrum aan ligt, is eigenlijk al fout. Wanneer je een outlet wilt beginnen, kijk je naar een gunstige lokatie, met name de bereikbaarheid en de beschikbare ruimte voor parkeren. Die is in het Winschoter centrum domweg niet aanwezig. De voetbalvelden van WVV en een deel van het Stadspark opofferen voor parkeerplaatsen, is complete waanzin.

Outlet Revascom (klik voor groot)

De aantrekkelijkheid van een outlet zit ‘m niet alleen in de aangeboden producten, maar ook in de winkels. Hier een plaatje van wat men gemist heeft.

Nu gaat Revascom zeer waarschijnlijk in Assen bouwen. Een outlet trekt publiek aan uit een grote straal rond de lokatie. Winschoten-Assen is een korte afstand. Twee outlets is teveel van het goede. Gezien de know-how van Revascom is het Vastgoudplan een doodgeboren kindje. Dank u wel dames en heren in de Groninger politiek voor de zoveelste miskleun.

Info over Revascom en Assen (klik hier)

Opmerking:
De haalbaarheid van een outlet wordt uiteraard bepaald door het aantal inwoners dat rond een outlet aanwezig is.
In verschillende rapporten wordt daarbij uitgegaan van een reistijd van 60 tot 90 minuten. Zie bijgaande kaart.
In de voor dit artikel geraadpleegde rapporten (Droogh Trommelen en Partners en onderzoeksbureau Ecorys) wordt duidelijk aangegeven, dat de effecten op winkels en werkgelegenheid uiteindelijk positief zijn. Het effect op de omzet van lokale winkels is minder dan -8%.

Overzicht outlets met reistijd 60 minuten (klik voor groot) (Foto: Droogh Trommelen en Partners)


Wereldbazar
Kom ik bij het andere plan, namelijk de Wereldbazar. Als er iemand een prijs verdient voor doorzettingsvermogen is dat wel directeur Petra van Gaanderen.

Ruim 8 jaar is zij bezig om een Wereldbazar (overdekte markt met 42.000m2 vloeroppervlakte à la zwarte markt in Beverwijk) op poten te zetten in ons gebied. Eerst in Nieuweschans waar de gemeenteraad unaniem voorstander was, maar het college van B & W onder aanvoering van tijdelijke burgemeester Lo van Kats en wethouder Hietbrink de boel jarenlang hebben tegengehouden. Nu wordt het plan in Winschoten ten uitvoer gebracht met steun van de gemeente Oldambt. Al was er eerst wel sprake van idiote eisen als een boete van 1,3 miljoen euro als het plan niet door zou gaan.

De tegenwerking komt deze keer echter van de plaatselijke middenstand. Zowel de middenstandsorganisatie Handel & Nijverheid (de club van bedaarde en bejaarde winkeliers zoals ik ze altijd noem) als de belangenvereniging van de Torenstraat “Stichting Carillon” hebben nogal wat bezwaren tegen de komst van de Wereldbazar. Daarbij gaat het met name om de lokatie.

De Wereldbazar staat nu ingetekend op een terrein grenzend aan de Winschoter jachthaven. De tekening hiernaast geeft een indruk hoe het er uit komt te zien. Naast en onder het gebouw bevinden zich parkeerplaatsen. Op de 1e en 2e verdieping zijn de winkels en horeca gesitueerd. Meer info op de site van de Wereldbazar (klik hier)

Wereldbazar zuid-oost gevel - 09 WB (Medium)

Impressie Wereldbazar (klik voor groot)

Beide belangenclubs denken dat de geplande lokatie te ver van het winkelcentrum ligt en zij daardoor omzet mislopen. Daarnaast is men bang voor overlap in de producten die de bazar aanbiedt.
Het aanbod van de Wereldbazar vind je echter niet in het huidige winkelassortiment. Men richt zich qua bezoekers op een zeer groot gebied rond Winschoten (straal 150km) en is alleen op zaterdag, zondag en feestdagen geopend.
In plaats van het initiatief te omarmen en in gesprek te gaan met de initiatiefnemers van de bazar om te kijken hoe je elkaar kunt aanvullen en Winschoten te promoten, gaan de lokale middenstanders in de aanval! Werkelijk onvoorstelbaar. Het komt blijkbaar niet bij hun op, dat als het regent bij de Wereldbazar, het bij de overige winkels drupt.

De Wereldbazar is opgezet met de oosterse bazaar in Beverwijk als voorbeeld. De gemeente Oldambt en Handel & Nijverheid zijn daar ook op bezoek geweest en hebben met collega-organisaties gesproken waarbij duidelijk werd, dat er geen sprake is van concurrentie.

Provinciestadjes als Winschoten, Veendam, Hoogezand hebben door allerlei oorzaken te maken met een teruglopend winkelaanbod. De basiswinkels blijven, maar als je meer wilt, ga je naar een echte stad zoals Groningen. Het lijkt echter of allerlei trends volledig voorbij gaan aan een deel van de Winschoter middenstand. En dat brengt mij bij de stichting Carillon met voorzitter Everhard Telkamp (broer van Erik, die tot de sluiting in 2006 de schoenenzaak in de Torenstraat bestierde. Het pand is overigens nog steeds eigendom van de familie.) Hij lijkt helemaal in het verleden te leven.


Torenstraat – Stichting Carillon
De stichting Outlet- en Funshoppingcentre Carillon zo als de naam officieel luidt, afgekort tot Stichting Carillon, wil dat de Torenstraat wordt omgebouwd tot outlet center. Niet alleen de Torenstraat, maar ook de Carolieweg en Blijhamsterstraat zouden in oude staat hersteld moeten worden. In het dagelijkse leven is Telkamp werkzaam bij een grote vastgoedfirma, maar de onzin die hij namens de stichting Carillon allemaal zegt, pleit niet voor zijn kennis van zaken. De stichting Carillon wil met de Wereldbazar praten over een andere lokatie. Eentje die dichter bij het centrum ligt. Telkamp komt daar nu pas mee, omdat de Raad van State de bouwvergunning van de Wereldbazar heeft geschorst. (Dat bericht in de media, februari 2015, was overigens de aanleiding om dit artikel te schrijven.)

Hallo mensen, wordt eens wakker. Hoe een outlet er uitziet is hierboven te zien. Het gaat niet alleen om de producten, maar ook om de beleving van de lokatie. Daar passen de verpauperde en verlopen panden echt niet bij. In de afgelopen decennia is er een verschuiving geweest van wat succesvolle winkelstraten waren. Tot eind jaren 60 was de Blijhamsterstraat een goed bezochte winkelstraat met o.a. fietsenzaak Maas, ijssalon Pietje de Heer, Kledinghuis Flint, Sporthuis Haan en Jac Smedes Motoren. Het verval van de Torenstraat is later begonnen. Met name de opening van winkelcentrum ’t Rond in 2002 betekende het begin van de aftakeling van die straat. Een deel van de winkeliers verhuisde naar ’t Rond, maar kwam er al gauw achter hoe fout die beslissing was.

Ook de gemeente weet niet goed zij wil. Kijkend naar de gemeentelijke visie op de Torenstraat is die niet eenduidig. De gemeente zag er in oktober 2002 al niks meer in en stelde 37.000 euro beschikbaar als premie om de verhuizing van winkels naar het centrum te stimuleren. De winkels zouden verbouwd moeten worden tot woon- en kantoorruimte. Een paar weken later merkte de verantwoordelijke wethouder Jansema op, dat het volgens makelaars niet mee zou vallen om daar dergelijke ruimtes te realiseren. Uiteindelijk werd na stevige protesten van de winkeliers de vertrekpremieregeling afgeblazen. De winkeliers (meestal ook zelf pandeigenaar) beschouwden het als een oprotpremie en wilden blijven knokken voor hun straat. Na een korte opleving rond 2004, was het toch echt gebeurd met de straat.
Torenstraat achterste deel (Medium)
Nu 2015 wordt in gemeentelijke notities de Torenstraat vanaf de Langestraat tot aan de Vissersdijk alleen nog als kernwinkelgebied beschouwd. De rest wordt duidelijk niet al te serieus meer genomen als het om winkels gaat. De Torenstraat is bij uitstek een straat die geen winkeltoekomst meer heeft. De loop is er al lang uit.
Wel is het opmerkelijk, dat een winkel in dat gebied subsidie heeft gekregen voor het opknappen van de winkelgevel (Hekman). Het pand er naast, de voormalige videotheek wordt zelfs gesloopt. Een andere voormalige winkel (nr 35 en 33a) wordt omgebouwd tot woonruimte. Ook in het pand van voormalige discotheek Nightfever wordt druk gewerkt om er appartementen in te vestigen. Dat geldt eveneens voor een deel van de Carolieweg waar in 2014 een compleet nieuw appartement is neergezet. Zelfs Blijhamsterstaat 4 (o.a. modezaak Flint) wordt omgebouwd tot woonruimte.


Nog meer subsidies
De gemeente heeft een pot met geld (12,5 miljoen afkomstig van de Provincie) waarmee panden in het centrum kunnen worden opgeknapt en winkeliers een verhuisvergoeding kunnen krijgen. Enkele voorbeelden zijn hierboven al genoemd. De grootste “klapper” is het echter het voormalige Aldi-pand aan de Venne. Het is echter ook een hoogst merkwaardige transactie.
Het pand stond sinds augustus 2013 leeg en was eigendom van de vastgoedfirma “De Hoge Dennen” uit Laren. In december 2014 is het door de gemeente gekocht voor 500.000 euro en doorverkocht aan kerkgemeenschap Immanuël. Zij gaat het gebruiken als kerk en aanloopcentrum.
Wethouder Broekhuizen vond het helemaal geen gekke deal, want de belegger had al wel een miljoen op het pand afgeboekt! En voor welke prijs verkocht de gemeente het pand aan de kerk? Volgens het kadaster betaalde de kerk slechts 250.000 euro! De gemeente gaat wel erg creatief om met het geldpotje.

Aldi-pand Venne

Voormalige Aldi-pand Venne


Winkelcentrum ’t Rond
Het winkelcentrum ’t Rond dat na 10 jaar ruzie maken in 2002 werd geopend, is een goed voorbeeld van de fouten die in het stadscentrum zijn gemaakt. Het begon met het slopen van het stadshart eind jaren 60 waarbij een groot aantal mooie oude huizen werd gesloopt en de stad onherkenbaar werd verminkt. Het werd de doorbraak genoemd, omdat je direct kon doorrijden van de Emmastraat naar de Venne. Op de ontstane ruimte werd o.a. een Vendet gebouwd met een voor Winschoter begrippen groot parkeerterrein. De 2e fout op deze plek was de bouw van ’t Rond. De kosten bedroegen destijds zo’n 60 miljoen gulden (ca 27 miljoen euro). Het trieste is wel, dat de belastingbetaler voor een flink deel heeft bijgedragen aan de kosten. In de verschillende artikelen die ik heb geraadpleegd varieert die bijdrage van 30% tot zelfs 50%. Ook werd 5 jaar lang (tot 2004) de ozb met 4% extra verhoogd om het stadshart op te knappen. Heb echter nergens kunnen vinden dat die extra verhoging ongedaan is gemaakt.

t Rond

Winkelcentrum ’t Rond (foto oldambtdesign.nl)

Het Rond is nooit echt een succes geworden. Gezien de enorme som belastinggeld die het gekost heeft, kan de gemeente het misschien voor een prikkie overnemen en er een gemeentehuis van maken. Haal je gelijk een heleboel m2 winkelruimte uit de markt.


Slapen
De Winschoter middenstand wordt hard getroffen doordat consumenten minder centjes hebben en deze op andere wijze besteden. Het is opmerkelijk dat een groot deel van de winkeliers al jaren slaapt en zelf met geen enkel nieuw idee op de proppen komt. Men lijkt vooral te dromen van hoe het eens was.
De Hema is een prachtige metafoor als het gaat om die stilstand. Begin jaren 70 opgezet door Hensen senior was het lange tijd een aansprekende winkel. Helaas is er de laatste 30 jaar niks meer aan veranderd. Van binnen en buiten is de winkel zwaar gedateerd met o.a. smalle gangpaden en beperkt assortiment. Even voor alle duidelijk, de kwaliteit van de produkten en de kundigheid van het personeel is prima, maar de uitstraling van de winkel is nul komma nul.
Andere ondernemers snappen wel hoe het moet en vernieuwen regelmatig zoals Henk Boven (Red fox, Newlands) en De Raad kleding.

Communiceren met je klanten via “nieuwerwetse” zaken zoals een website heeft geen prioriteit. Denk hierbij aan de site winkeleninwinschoten.nl (nu doorgelinkt naar winschoten24.nl) Jarenlang gebeurde er op die site vrijwel niks. In de zomer kon je nog lezen wanneer de sinterklaasintocht was. Van het vorige jaar welteverstaan. Zeer lachwekkend was de bekendmaking van de trekkingslijst winkelweekloten. Ipv de lijst op de website te zetten, moest je alle lotnummers intikken (met alle kans op fouten) waarna iemand van H & N handmatig de ingevoerde nummers ging controleren. Na een paar dagen kreeg je bericht of je wel of geen prijs had gevonden. De zin van een dergelijk systeem ontgaat mij volledig. Dan begrijp je helemaal niks van moderne communicatie.


Gratis Parkeren
Waar veel van verwacht wordt, is het afschaffen van betaald parkeren. Gratis parkeren
‘k Denk echter niet dat het veel gaat brengen. Vrees zelfs, dat het de middenstanders vooral geld gaat kosten, omdat zij de gemeente moeten compenseren voor de gederfde parkeerinkomsten.
Het argument dat afschaffen betaald parkeren leidt tot omzetverhoging van 10 tot 15 procent gaat alleen op als in Winschoten geen parkeren meer geldt, maar in rest van de regio nog wel. Hier is het omgekeerde het geval. Winschoten heeft als laatste betaald parkeren afgeschaft.

Hema-eigenaar Hensen junior klaagde altijd dat er minder mensen naar Winschoten kwamen vanwege betaald parkeren, maar dat zijn zaak minder klanten trekt heeft een heel andere reden. Zie onderstaande tabel met landelijke omzetcijfers van een aantal grote zaken. Meneer Hensen, uw klanten zijn naar de Action vertrokken! De Blokkers, Hema’s en V & D’s hebben als overeenkomst dat hun formule niet is aangepast. Das jammer, maar dan ga je kopje-onder.

Omzet 2013 2012 2011 2010
Action totaal 1155 873 718 607
Hema totaal 1091 1153 1150 1114
Action per winkel 2,84 2,72 2,67 2,48
Hema per winkel 1,64 1,81 1,91 2,01

Landelijke omzetcijfers (bedragen zijn in miljoenen)


Bestuur Handel & Nijverheid
De Winschoter middenstandsorganisatie Handel & Nijverheid (H & N) blinkt ook al niet uit door vernieuwing of in het daarover meedenken. Men treedt vooral defensief op. Ook hier worden de plannen voor de Wereldbazar met grote argwaan bekeken en zou men de komst het liefst dmv een rechtszaak verbieden. Ipv actief mee te doen en blij zijn dat er eindelijk wat gebeurt om Winschoten een oppepper te geven, worden de hakken in het zand gezet.

Sowieso haalt H & N merkwaardige capriolen uit. De Welkoop verhuisde begin 2014 naar een nieuw, groter gebouw (pand van autobedrijf Puma). Volgens H & N kwam er daardoor extra winkelruimte bij aan de rand van het centrum en dat vond men ongewenst. Via een rechtszaak probeerde H & N daar iets aan te doen. Die werd in eerste instantie gewonnen, maar Welkoop is nog steeds open.

Blijkbaar meet H & N met 2 maten, want penningmeester Pieter Bosma (van de bedden) is na een faillissement een paar jaar geleden een nieuwe zaak begonnen op een industrieterrein, ver van het centrum. Dat kon blijkbaar wel. Een ander voorbeeld, waar H & N blijkbaar ook geen problemen mee had, was de ontwikkeling van een meubelboulevard aan de Beersterweg (achter de Formido). Toevallig was Bosma daar ook 1 van de drijvende krachten.

Tot eind 2014 bestond het bestuur van H & N uit Richard Hensen (Hema), penningmeester Pieter Bosma (bedden), secretaris Henk Boven (kleding), Peter Postma (boekhouder), Chris de Raaf (kleding), Geert Kloosterhuis (bloemen) en voorzitter Jos Offenberg (verkoopt blabla, maar is merkwaardig genoeg geen ondernemer).

H & N ligt bij een deel van de Winschoter middenstand al jaren niet lekker. Wanneer je als belangenbehartiger omstreden bent, is het misschien beter om een nieuwe club met andere mensen op te richten. Tijdens de ledenvergadering van 20 november 2014 kwam er zoveel kritiek dat het hierboven genoemde bestuur is afgetreden.
Sinds december 2014 is er een nieuw bestuur, bestaande uit secretaris Martin Schipper (Makelaardij/financiële dienstverlening), Jan van der Weele (C1000/Jumbo), Willem Heijes (administratiebureau), voorzitter Peter Schulingkamp (danscentrum Klaassens) en secretaris Mirian Heidekamp (Dooley mode/kapsalon Model). T.o.v. het oude bestuur (vooral geboren in de jaren 50) is met het nieuwe bestuur een flinke verjongingsslag gemaakt (allemaal geboren in de jaren 70). Hopelijk zorgt dat ook voor vernieuwing. Het oude bestuur heeft veel goede dingen gedaan, maar soms moet je ruimte maken. Al is de manier waarop het nu gegaan is niet leuk.


Suggesties
Wat dit gebied nodig heeft zijn politici met lef i.p.v. burocraten en ondernemers met ballen. Daar is Winschoten in het verleden groot door geworden.
Zo even wat suggesties.

  • Breng publiekstrekker Action zo snel mogelijk terug naar het centrum.
  • Maak van de Torenstraat 1-richtingsverkeer en sta kort parkeren toe. Ideaal voor snelle boodschappen.
  • Pand links naast Hekman wordt gesloopt. Maak kleine parkeerplaats voor bewoners.
  • Sloop her en der panden en creëer kleine parkeerplaatsen voor bewoners/kantoren.
  • Mix van wonen (zie pand Nightfever) en kantoren. Dus aanpassen bestemmingsplan.
  • Maak van ’t Rond het gemeentehuis. Haal je gelijk heleboel m2 uit de markt. Had ook mooi vergaderruimte gemeenteraad in gekund i.p.v. in die malle, afgelegen Loods2 naast de Tramwerkplaats.